MEB-EKYS Eğitim Bilimleri · Özel Eğitim ve Kaynaştırma Soruları
10 soru · çözümü açık · üyelik yok
Bu sorular MEB-EKYS sınav formatına ve konu dağılımına göre hazırlanmış örnek sorulardır, ÖSYM'nin çıkmış soru kitapçıkları değildir. Gerçek çıkmış soruları ÖSYM'den indirebilirsin.
Özel Eğitim ve Kaynaştırma örnek soruları
Soru 1
Bir okul müdürü, rehberlik servisinden gelen raporda, bir öğrencinin sürekli olarak arkadaşlarına sözlü tacizde bulunduğunu ve sınıf huzurunu bozduğunu öğrenmiştir. Müdür, öğrencinin bu davranışını azaltmak için okul genelinde uygulanacak bir davranış destek planına karar verecektir. Aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi, olumlu davranış geliştirme ilkelerine en uygunudur?
A Öğrenciyi sınıftan izole ederek diğer öğrencilerle etkileşimini tamamen kesmek
B Öğrenciyi her olumsuz davranışında cezalandırmak ve velisini çağırmak
C Öğrenciye, istenen davranışları sergilediğinde ödül vermek ve model olacak akranlar belirlemek
D Öğrencinin olumlu davranışlarını görmezden gelip sadece olumsuzlara odaklanmak
E Öğrenciye kısa sürede davranışını değiştirmesi için baskı yapmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Olumlu davranış destekleme (PBS) yaklaşımı, istenen davranışları pekiştirmeyi ve model olmayı temel alır. Ödül ve akran modeli, davranış değişikliğini kalıcı kılmada etkilidir. Cezalandırma ve izolasyon kısa vadede işe yarasa da uzun vadede olumlu davranış geliştirmeyi sağlamaz.
Soru 2
Okul müdürü, öğretmenlerin öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate alarak ders işlemelerini sağlamak için hangi uygulamayı öncelikli olarak desteklemelidir?
A Sınıf içinde sadece yüksek başarılı öğrencilere odaklanmak
B Tüm öğrencilere aynı ödevleri vermek
C Öğrencilere farklı öğrenme stillerine uygun etkinlikler sunmak
D Öğrencilerin bireysel ihtiyaçlarını göz ardı ederek standart ders anlatmak
E Değerlendirmede tek bir yöntem kullanmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Bireysel farklılıkları dikkate almak, öğrencilerin farklı öğrenme stillerine uygun etkinliklerle öğrenmelerini desteklemeyi gerektirir. Bu nedenle öğretmenlerin bu yaklaşımı benimsemesi önemlidir.
Soru 3
Okulunda kapsayıcı eğitim ilkesini hayata geçirmek isteyen bir müdür, özel gereksinimli öğrencilerin sosyal uyumunu artırmak için hangi uygulamayı öncelikli olarak başlatmalıdır?
A Velilere yönelik bilgilendirme toplantıları düzenlemek
B Özel gereksinimli öğrencilere ayrı bir sosyal beceri eğitimi vermek
C Tüm öğrencilerin katıldığı ortak etkinlikler tasarlamak
D Okul fiziksel düzenlemelerini yeniden yapılandırmak
E Kaynaştırma öğrencileri için bireysel programlar hazırlamak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Kapsayıcı eğitim, ayrıştırıcı değil bütünleştirici etkinliklerle mümkündür (A). B şıkkı ayrıştırıcı, C ve D şıkları dolaylı, E şıkkı ise fiziksel erişimle sınırlıdır. Sosyal uyum için akran etkileşimi şarttır.
Soru 4
Bir ortaokulda, öğretmen Ali, sosyal bilgiler dersinde işbirlikli öğrenme yöntemini uygulamaktadır. Ancak sınıfta sosyal kaygı düzeyi yüksek olan bir öğrenci, grup çalışmalarına katılmakta zorlanmakta ve arkadaşlarıyla etkileşimden kaçınmaktadır. Öğretmen, bu öğrencinin akademik ve sosyal gelişimini desteklemek istemektedir. Buna göre öğretmenin aşağıdaki uygulamalardan hangisini öncelikle yapması en uygundur?
A İşbirlikli öğrenme yöntemini tamamen bırakarak tüm dersleri geleneksel anlatım yöntemiyle işlemek.
B Öğrenciyi gruba tam katılımı için zorlamak yerine, önce gözlemci rolü vererek zamanla katılımı artırmasını beklemek.
C Öğrenciyi sınıfın en başarılı öğrencisiyle birebir eşleştirerek sürekli onun yönlendirmesiyle çalışmasını sağlamak.
D Diğer grup üyelerine öğrenciyi zorlamaları konusunda talimat vermek ve böylece öğrencinin kaygısının üstesinden gelmesini sağlamak.
E Öğrencinin kaygısını azaltmak için sınıf ortamında bireysel çalışma saatlerini artırmak ve grup çalışmalarını tamamen kaldırmak.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Sosyal kaygısı yüksek bir öğrenci için aşamalı katılım, Yakınsal Gelişim Alanı (ZPD) ve Vygotsky’nin rehberli katılım ilkesiyle uyumludur. Öğrenciye önce düşük riskli bir rol (gözlemci) vererek zamanla aktif katılıma geçmesi, kaygısını yönetmesine ve sosyal becerilerini geliştirmesine yardımcı olur.
Soru 5
Bir ilkokul müdürü, öğretmenlerden öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate alan bir öğretim programı uygulamalarını istemektedir. Öğretmenlerden biri, sınıfındaki bazı öğrencilerin konuyu daha hızlı kavradığını, bazılarının ise daha fazla tekrara ihtiyaç duyduğunu gözlemlemektedir. Bu durumda öğretmenin, öğretim programının hedeflerine ulaşmak için uygulayabileceği en uygun strateji aşağıdakilerden hangisidir?
A Programı olduğu gibi uygulayıp ek destek için velilerden yardım istemek
B Hızlı öğrenen öğrencilere ek kaynak verip diğerleriyle bireysel çalışmak
C Öğrencileri yeteneklerine göre gruplayarak her gruba ayrı müfredat uygulamak
D Tüm öğrencilere aynı etkinlikleri uygulayarak ortalamaya göre ilerlemek
E Farklı öğrenme düzeylerine uygun görevler ve materyaller hazırlamak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Farklılaştırılmış öğretim anlayışı, öğrencilerin hazırbulunuşluk, ilgi ve öğrenme hızlarına göre içerik, süreç ve ürünün uyarlanmasını içerir. B seçeneği bu anlayışı yansıtarak tüm öğrencilere aynı hedeflere ulaşmada farklı yollar sunar. A seçeneği bireysel farklılıkları göz ardı eder; C ve E seçenekleri sadece bir kısmına yönelik geçici çözümlerdir; D seçeneği ise ayrı müfredat uygulamak yerine aynı kazanımlara farklı yollarla ulaşmayı hedeflemez ve aşırı ayrıştırma riski taşır.
Soru 6
Bir okul müdürü, öğretmenlerin sınıf içi uygulamalarını gözlemlerken bir öğretmenin öğrencilere aynı konuyu farklı zorluk düzeylerinde kaynaklar sunarak çalıştırdığını fark ediyor. Öğretmen, bu yaklaşımıyla her öğrencinin kendi hızında ilerlemesini ve anlamadığı noktalarda akran desteği almasını sağlıyor. Bu uygulamanın dayandığı öğrenme kuramı aşağıdakilerden hangisidir?
A Çoklu zekâ kuramı, her bireyin farklı zekâ alanlarına sahip olduğunu ve eğitimin buna göre düzenlenmesi gerektiğini belirtir.
B Sosyal öğrenme kuramı, model alma ve gözlem yoluyla öğrenmenin gerçekleştiğini savunur.
C Davranışçılık, pekiştirme ve tekrar yoluyla istenen davranışların kazandırılmasını temel alır.
D Bilişsel yük kuramı, öğrencilerin kısa süreli belleğini aşırı yüklememek için bilgiyi küçük parçalara ayırmayı önerir.
E Yapılandırmacılık, öğrencilerin kendi bilgilerini oluşturmasını ve sosyal etkileşim yoluyla anlam inşa etmesini vurgular.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Senaryoda öğretmen, öğrencilerin kendi hızlarında ilerlemesine ve akran desteğiyle anlam inşa etmesine olanak tanımaktadır. Bu durum, yapılandırmacı öğrenme kuramının temel ilkeleri olan bireysel anlamlandırma ve sosyal etkileşimle örtüşmektedir. Diğer seçenekler farklı kuramları yansıtmakla birlikte senaryodaki bireyselleştirme ve iş birliği vurgusunu tam olarak karşılamamaktadır.
Soru 7
Bir ilkokulda görev yapan müdür yardimcisi, özel eğitim ihtiyaci olan bir öğrencinin sinifta akranlariyla iletişim kurmakta zorlandiğini fark ediyor. Rehberlik servisiyle iş birliği yaparak öğrencinin sosyal becerilerini geliştirmek için bir program hazirlamak istiyor. Bu program kapsaminda öncelikle aşağidakilerden hangisini yapmalidir?
A Öğrenciye bireysel psikolojik danişma hizmeti vermek
B Aileye özel eğitim raporu almalarini tavsiye etmek
C Öğrencinin mevcut sosyal beceri düzeyini belirlemek için ölçme araci uygulamak
D Öğrenciyi daha küçük bir sinifa nakletmek
E Sinif öğretmenine kaynaştirma uygulamalari ile ilgili seminer düzenlemek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Program geliştirme sürecinde ilk adim ihtiyaç analizidir. Öğrencinin hangi sosyal becerilerde eksik olduğunu belirlemeden hazirlanacak program etkili olmaz. Bu nedenle öncelikle ölçme araci ile öğrencinin mevcut durumu değerlendirilmelidir.
Soru 8
Bir okul müdürü, öğrencilere çevre bilinci kazandırmak amacıyla okul bahçesinde geri dönüşüm kutuları yerleştiriyor ve öğrencilerin bu projeye aktif katılımını teşvik ediyor. Bu uygulama, öncelikle hangi değerler eğitimi yaklaşımıyla ilişkilidir?
A Rol model olma
B Ders içi teorik anlatım
C Bireysel danışmanlık hizmeti
D Uygulamalı etkinliklerle değer kazandırma
E Ödül-ceza sistemiyle davranış değişikliği oluşturma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Proje tabanlı ve uygulamalı etkinlikler, değerler eğitiminde kalıcı öğrenme sağlar. Ödül-ceza davranışçı, rol model sosyal öğrenme, teorik anlatım geleneksel, bireysel danışmanlık ise kişiye özel bir yaklaşımdır ve bu bağlamla uyumlu değildir.
Soru 9
Okulunda kapsayıcı eğitim anlayışını benimseyen bir müdür, özel eğitim gereksinimi olan öğrenciler için aşağıdaki uygulamalardan hangisini diğerlerine göre daha az tercih eder?
A Evde eğitim hizmetleri
B Bireyselleştirilmiş eğitim programları
C Destek eğitim odaları
D Kaynaştırma eğitimi
E Ayrı özel eğitim sınıfları
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Kapsayıcı eğitim, tüm öğrencilerin aynı ortamda eğitim almasını savunur. Ayrı sınıf uygulaması bu anlayışla çelişir. Diğer seçenekler kapsayıcı eğitimle uyumludur.
Soru 10
Bir lisede, akademik başarısı yüksek ancak sosyal becerileri zayıf olan bir öğrenci, bazı arkadaşları tarafından sürekli dışlanmakta ve sözel zorbalığa maruz kalmaktadır. Okul rehber öğretmeni, bu öğrenci için bireysel destek programı hazırlamıştır. Okul müdürü, sorunun köklü çözümü için rehberlik servisinden aşağıdakilerden hangisini istemelidir?
A Tüm okulu kapsayan, sosyal-duygusal öğrenmeyi destekleyen ve akran arabuluculuğunu içeren bir gelişimsel rehberlik programı hazırlamasını
B Mağdur öğrencinin sınıfını değiştirerek sorunu çözmeyi
C Mağdur öğrenciyi başka bir okula yönlendirmesini
D Zorba öğrencilerin velileriyle görüşerek onların da disipline edilmesini sağlamasını
E Yalnızca zorba öğrencilere yönelik disiplin cezalarının artırılmasını
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Çağdaş rehberlik anlayışı, krize müdahale yerine gelişimsel ve önleyici hizmetleri temel alır. Okul müdürünün istemesi gereken, tüm okul iklimini iyileştirecek, sosyal-duygusal becerileri geliştirecek ve akran ilişkilerini güçlendirecek kapsamlı bir programdır. Bireysel müdahaleler sorunu geçici olarak çözebilir ancak köklü bir çözüm sunmaz.
MEB-EKYS havuzunun tamamı
97.288 doğrulanmış açıklamalı soru, yanlışlarını öğrenene kadar geri getiren tekrar havuzu, AI öğretmen ve haftalık Türkiye denemesi tek pakette.