13 Ağustos 2026 ÖABT Deneme Sınavı · Günün 51 Sorusu
Bu sayfadaki sınav her gün otomatik yenilenir; bugünün seti sabittir, yarın yeni 50 soru gelir.
Sorular ÖABT e-sınav formatının ders dağılımına göre havuzdan seçilir ve tamamı çözümlü örnek sorudur
(gerçek sınav kitapçığı değildir).
3 yaşındaki Zeynep, oyun parkında gördüğü farklı boyuttaki taşları büyükten küçüğe doğru sıralayabilmektedir. Zeynep'in bu davranışı Piaget'nin bilişsel gelişim kuramına göre hangi dönemin özelliğidir?
A İşlem öncesi dönem
B Otistik dönem
C Soyut işlemler dönemi
D Duyusal motor dönem
E Somut işlemler dönemi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Somut işlemler döneminde (7-11 yaş) çocuklar nesneleri belirli özelliklerine göre sıralayabilir ve korunum kavramını kazanır. 3 yaş için erken olsa da bu tip sıralama becerisi, somut işlemlerin başlangıç evresine işaret edebilir. Diğer şıklar ya yaşla uyumsuz (soyut işlemler, duyusal motor) ya da sıralama becerisiyle ilgisizdir (otistik dönem).
Soru 2 · Çocuk Gelişimi
Bir okul öncesi öğretmeni, çocukların bir problemi çözmelerine yardımcı olurken önce ipuçları verir, ardından çocukların kendi başlarına çözüme ulaşmasını bekler. Bu uygulama, Vygotsky'nin hangi kavramına en uygun örnektir?
A Sosyal öğrenme
B İçsel konuşma
C Yakınsak gelişim alanı
D Bilişsel çelişki
E Duyusal motor zeka
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Vygotsky'nin yakınsak gelişim alanı (ZPD), çocuğun bir yetişkin rehberliğinde yapabildiği ile tek başına yapabildiği arasındaki mesafedir. Öğretmenin ipuçları vererek çocuğu desteklemesi ve ardından bağımsız çözüme bırakması bu kavramı yansıtır. Diğer seçenekler (bilişsel çelişki, duyusal motor zeka, sosyal öğrenme, içsel konuşma) farklı kuramsal çerçevelere aittir.
Soru 3 · Çocuk Gelişimi
2 yaşındaki bir çocuk, elindeki küple yere vurarak ses çıkardıktan sonra aynı hareketi kaşıkla da yapmayı dener. Bu durum Piaget’in bilişsel gelişim kuramına göre aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanır?
A Yansıtma
B Uyum sağlama
C Dengeleme
D Özümleme
E Düzenleme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Çocuk, var olan 'vurma' şemasını yeni bir nesneye (kaşık) uygulayarak özümleme yapmıştır. Özümleme, yeni deneyimlerin mevcut şemalara dahil edilmesidir. Diğer seçenekler farklı bilişsel süreçleri ifade eder.
Soru 4 · Çocuk Gelişimi
5 yaşındaki Mert, apartmanlarının önünde oynarken yere düşen bir kuş yavrusu görüyor. Mert, yavruyu alıp annesine götürüyor ve "Kuş uçamıyor, belki yuvasından düşmüş. Ona yardım etmeliyiz." diyor. Mert'in bu davranışı, onun hangi gelişim alanındaki becerisini en iyi yansıtır?
A Motor gelişim - kaba motor
B Duygusal gelişim - empati
C Sosyal gelişim - iş birliği
D Bilişsel gelişim - problem çözme
E Dil gelişimi - sözel ifade
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Mert, kuş yavrusunun durumunu anlayıp ona yardım etme isteği duymuştur, bu empati (duygusal gelişim) örneğidir. Diğer seçeneklerdeki beceriler (sözel ifade, problem çözme, kaba motor, iş birliği) bu bağlamda ikincil kalır.
Soru 5 · Çocuk Gelişimi
Bir anaokulu öğretmeni, çocukların yapboz yaparken kendi başlarına çözemedikleri ancak bir yetişkinin rehberliğinde tamamlayabildikleri bir yapboz seçmiştir. Bu uygulama, Vygotsky'nin hangi kavramına örnektir?
A Yakınsal gelişim alanı
B Bilişsel çelişki
C Duyusal-motor zeka
D Yakınsak düşünme
E Dengeleme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Vygotsky'nin yakınsal gelişim alanı (ZPD), çocuğun tek başına yapamadığı ancak bir uzman rehberliğinde başarabildiği görevleri ifade eder. Öğretmenin çocuğun bağımsız yapamadığı fakat destekle tamamlayabildiği yapbozu seçmesi bu kavramı örnekler. Diğer seçenekler Piaget veya farklı kuramlara aittir.
Soru 6 · Çocuk Gelişimi
5 yaşındaki bir çocuk, oyun parkında diğer çocukların oyuncağını izinsiz alıyor ve 'Benim istediğim zaman her şeyi alabilirim' diyor. Bu davranış, Piaget'nin ahlak gelişimi evrelerinden hangisine örnek oluşturur?
A Sezgisel ahlak
B Evrensel ahlak
C Dışa bağlı ahlak
D Heteronom ahlak
E Özerk ahlak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Piaget'nin heteronom ahlak evresindeki çocuklar, kuralları değişmez olarak görür ve otorite figürlerinin mutlak gücüne inanır. Çocuğun 'istediğim zaman alabilirim' ifadesi, bu evredeki benmerkezci ve kuralcı düşünceyi yansıtır.
Soru 7 · Gelişim Kuramları
15 yaşındaki bir genç, 'Ben kimim?' sorusuyla sık sık meşgul olmakta ve farklı rolleri denerken çelişki yaşamaktadır. Erikson'un psikososyal gelişim kuramına göre bu genç hangi kriz dönemindedir?
A Girişimciliğe karşı suçluluk
B Özerkliğe karşı kuşku
C Başarıya karşı aşağılık duygusu
D Yakınlığa karşı yalıtılmışlık
E Kimlik kazanımına karşı rol karmaşası
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Ergenlik döneminde 'Ben kimim?' sorusu ve rol denemeleri Erikson'un 'kimlik kazanımına karşı rol karmaşası' evresinin tipik özellikleridir. Diğer seçenekler farklı yaş dönemlerine ait krizleri ifade eder.
Soru 8 · Gelişim Kuramları
Erikson'un psikososyal gelişim kuramına göre, 'temel güvene karşı güvensizlik' evresini başarıyla tamamlayan bir bireyde hangi özellik öne çıkar?
A Yaratıcılık ve üretkenlik
B Dünyanın güvenilir bir yer olduğuna dair inanç
C Kimlik duygusunun netliği
D Yakın ilişkiler kurabilme yeteneği
E Bağımsız karar verme becerisi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Erikson'un ilk evresi olan temel güvene karşı güvensizlik (0-1 yaş), bebeğin bakım veren kişiye güven duymasıyla ilişkilidir. Bu evreyi sağlıklı atlatan bireyler, çevrelerine ve dünyaya karşı temel bir güven geliştirir.
Soru 9 · Gelişim Kuramları
Bronfenbrenner'in ekolojik sistemler kuramında, çocuğun doğrudan etkileşimde bulunduğu aile, okul ve arkadaş grubu gibi yakın çevreleri hangi sistemle adlandırılır?
A Mikrosistem
B Ekzosistem
C Makrosistem
D Mezosistem
E Kronosistem
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Bronfenbrenner'de mikrosistem, çocuğun günlük yaşamında doğrudan etkileşimde bulunduğu en yakın çevreleri (aile, okul, arkadaşlar) kapsar. Mezosistem mikrosistemler arasındaki etkileşimdir (örneğin aile-okul ilişkisi). Ekzosistem çocuğun doğrudan içinde olmadığı ancak dolaylı olarak etkileyen çevrelerdir (örneğin ebeveynin iş yeri). Makrosistem kültürel ve ideolojik bağlamdır. Kronosistem zaman içindeki değişimleri ifade eder.
Soru 10 · Gelişim Kuramları
Anaokuluna giden dört yaşındaki Duru, kendi başına ayakkabılarını bağlamak, resim yapmak gibi girişimlerde bulunmakta ancak annesi sürekli müdahale ederek 'Sen yapamazsın, ben yapayım' dediğinde Duru'da utanç ve suçluluk duyguları gelişmektedir. Erikson'un psikososyal gelişim kuramına göre Duru'nun içinde bulunduğu psikososyal kriz aşağıdakilerden hangisidir?
A Kimlik vs. Rol Karmaşası
B Yakınlık vs. Yalnızlık
C Güven vs. Güvensizlik
D Girişimcilik vs. Suçluluk
E Başarı vs. Aşağılık
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Erikson'un 3-6 yaş arasındaki dönemi kapsayan girişimcilik vs. suçluluk evresinde çocuklar kendi başlarına bir şeyler yapma girişiminde bulunur; ebeveynlerin aşırı müdahalesi veya eleştirisi çocukta suçluluk duygusuna yol açar. Duru'nun annesinin müdahalesi bu krizi yansıtmaktadır.
Soru 11 · Gelişim Kuramları
5 yaşındaki Can, annesine 'Ben bugün kendi başıma ayakkabılarımı bağlayacağım' der. Annesi ise 'Çok acele ediyoruz, ben senin yerine bağlarım daha iyi' diyerek onu engeller. Erikson'un psikososyal gelişim kuramına göre annenin bu tutumu, Can'da hangi psikososyal çatışmanın olumsuz çözülmesine yol açabilir?
A Kimlik- Rol Karmaşası
B Başarı- Aşağılık
C Girişkenlik- Suçluluk
D Güven- Güvensizlik
E Özerklik- Utanç ve Kuşku
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Erikson'un kuramında 3-6 yaş dönemi girişkenliğe karşı suçluluk (inisiyatif-suçluluk) çatışmasıdır. Can'ın kendi başına bir iş yapma girişimi, annesi tarafından engellenirse çocukta suçluluk duygusu gelişebilir. Özerklik-utanç dönemi 1-3 yaş, güven-güvensizlik 0-1 yaş, başarı-aşağılık 6-12 yaş, kimlik-karmaşa ise ergenlik dönemidir.
Soru 12 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitimde 'oyun' ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi yanlıştır?
A Oyun, çocuğun motor becerilerinin gelişimine yardımcı olur
B Oyun, çocuğun duygusal dünyasını ifade etmesine olanak tanır
C Oyun sırasında çocuklar sosyal becerilerini geliştirir
D Oyun, çocuğun yaratıcılığını ve hayal gücünü destekler
E Oyun, çocuğun bilişsel gelişimine katkı sağlamaz
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Oyunun okul öncesi dönemde çocuğun tüm gelişim alanlarına katkısı vardır. Bilişsel gelişim de bu alanlardan biridir. C şıkkındaki 'oyun, çocuğun bilişsel gelişimine katkı sağlamaz' ifadesi yanlıştır çünkü oyun yoluyla çocuklar problem çözme, planlama, sınıflandırma gibi pek çok bilişsel beceri kazanır.
Soru 13 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitim programının temel felsefesi doğrultusunda, öğretmen Ayşe Hanım günlük planını hazırlarken öncelikle hangi bileşeni temel almalıdır?
A Öğretmenin kendi tercihleri
B Haftalık etkinlik takvimi
C Kazanım ve göstergeler
D Sınıfın fiziksel düzeni
E Velilerin beklentileri
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Okul öncesi eğitim programı, kazanım ve göstergeleri merkeze alır; tüm etkinlikler bu kazanımları destekleyecek şekilde planlanır. Öğretmenin kişisel tercihleri, veli beklentileri veya fiziksel düzen ikincil unsurlardır. Programın planlama ilkesi gereği öncelik kazanım ve göstergelerdedir.
Soru 14 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi öğretmeni Ayşe Hanım, sınıfında 'Tahmin Et-Kontrol Et' oyununu oynatırken öğrencilerin önce basit bir tahmin yapmasını, ardından deney yaparak sonucu kontrol etmesini sağlıyor. Bu etkinlik aşağıdaki etkinlik türlerinden hangisiyle en iyi tanımlanır?
A Matematik etkinliği
B Fen ve doğa etkinliği
C Oyun etkinliği
D Sanat etkinliği
E Türkçe etkinliği
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Tahmin, gözlem ve deney yapma süreci fen bilimlerine aittir. Bu etkinlik, fen ve doğa etkinliklerinin temel özelliklerini taşır. Sanat (a), oyun (b), matematik (d) ve Türkçe (e) etkinlikleri farklı becerilere yöneliktir.
Soru 15 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitim programının temel ilkeleri arasında aşağıdakilerden hangisi bulunmaz?
A Bireysel farklılıklara duyarlılık
B Oyun temelli öğrenme
C Akademik başarıyı öncelikli kılma
D Çocuğun gelişimsel özelliklerine uygunluk
E Aile katılımının sağlanması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Programın temel ilkeleri arasında akademik başarıyı öncelikli kılmak yer almaz; okul öncesi eğitimde çocuğun bütüncül gelişimi ve oyun yoluyla öğrenme esastır.
Soru 16 · Okul Öncesi Program
Bütünleştirilmiş etkinlik kavramına en uygun örnek aşağıdakilerden hangisidir?
A Sadece dil gelişimini hedefleyen bir hikaye okuma çalışması yapmak.
B Her gün aynı saatte sadece kaba motor becerilerini içeren bir parkur düzenlemek.
C Değerlendirme amacıyla çocuklara bireysel yazılı test uygulamak.
D Fen ve matematik kazanımlarını aynı oyun temelli çalışmada birleştirmek.
E Sanat etkinliğinin ardından ayrı bir zaman diliminde müzik etkinliği yapmak.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Bütünleştirilmiş etkinlik, birden fazla gelişim alanını veya disiplini aynı etkinlik içinde anlamlı bir şekilde birleştirmeyi ifade eder. B seçeneği fen ve matematik kazanımlarını oyun içinde bütünleştirdiği için doğrudur; diğerleri ayrık veya tek alana odaklıdır.
Soru 17 · Öğrenme Kuramları
Öğrencilerinin laboratuvarda manyetizma deneyleri yaparak manyetik alan kavramını keşfetmelerini sağlayan bir fen bilgisi öğretmeni, hangi öğrenme kuramının temel ilkesini uygulamaktadır?
A Davranışçı Kuram
B Gestalt Kuramı
C Duyuşsal Öğrenme Kuramı
D Bilişsel Öğrenme Kuramı
E Yapılandırmacılık
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Yapılandırmacı yaklaşımda öğrenciler bilgiyi kendileri inşa eder. Öğretmenin rehberlik etmesiyle öğrencilerin deney yaparak keşfetmesi, bu kuramın 'aktif öğrenme' ve 'bilginin yapılandırılması' ilkeleriyle örtüşür. Davranışçı kuram dışsal pekiştireçleri, Gestalt ise bütünü görme sürecini vurgular.
Soru 18 · Öğrenme Kuramları
Bir öğrenci, arkadaşının ödevini zamanında teslim ettiği için öğretmeninden övgü aldığını gözlemler. Bunun üzerine kendisi de ödevlerini düzenli yapmaya başlar. Bu durum, öğrenme süreçlerinden hangisini örneklendirir?
A Doğrudan pekiştirme, çünkü öğrenci kendi davranışının sonucunda pekiştireç almıştır.
B Kendiliğinden geri gelme, çünkü öğrenci daha önce sönmüş bir davranışı tekrar göstermiştir.
C Dolaylı pekiştirme, çünkü öğrenci başkasının pekiştirildiğini gözlemleyerek aynı davranışı sergilemiştir.
D Sönme, çünkü öğrenci eski düzensiz davranışının yerine yenisini koymuştur.
E Klasik koşullanma, çünkü öğrenci ödev yapma davranışı ile övgü arasında otomatik bir bağ kurmuştur.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Bandura'nın sosyal öğrenme kuramında dolaylı pekiştirme, bireyin başkasının pekiştirildiğini gözlemleyerek kendi davranışını düzenlemesidir. Öğrenci, arkadaşının övgü almasını izleyip ödev yapma davranışını artırmıştır.
Soru 19 · Öğrenme Kuramları
Bir öğretmen, öğrencilerine yeni bir konuyu anlatırken önce kısa bir gösteri yapar, ardından öğrencilerin uygulama yapmasına fırsat verir ve son olarak geri bildirim sağlar. Bu öğretmen hangi öğrenme kuramının ilkelerini temel alarak ders işlemektedir?
A Yapılandırmacılık
B Davranışçı Kuram
C Bilişsel Öğrenme Kuramı
D Gestalt Kuramı
E Sosyal Öğrenme Kuramı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Sosyal Öğrenme Kuramı (Bandura), model alarak öğrenmeyi vurgular. Öğretmenin gösteri yapması (modelleme), uygulama yaptırması (deneme) ve geri bildirim vermesi (pekiştirme) bu kuramın temel adımlarıdır. Davranışçı kuram sadece gözlenebilir davranışlara odaklanırken, bilişsel kuram zihinsel süreçleri öne çıkarır. Yapılandırmacılık ve Gestalt ise bu senaryoyla tam örtüşmez.
Soru 20 · Öğrenme Kuramları
Bir öğrenci, laboratuvarda yaptığı deneyde beklenmedik bir sonuçla karşılaşmış ve bu durum onun konuya ilişkin mevcut bilgisini yeniden gözden geçirmesine neden olmuştur. Bu süreç aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ilişkilidir?
A Model alma
B Algısal organizasyon
C Bilişsel çelişki
D Klasik koşullanma
E Sosyal öğrenme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Bilişsel çelişki, bireyin mevcut şemasıyla çelişen yeni bir bilgiyle karşılaşması ve bu durumu çözümlemek için şemasını değiştirmesidir. Öğrencinin deney sonucuyla bilgisini gözden geçirmesi bu kavrama örnektir.
Soru 21 · Öğrenme Kuramları
Ali, matematik sınavlarında zorlandığı bir konuda çalışırken arkadaşı Ayşe'nin aynı konuyu başararak çözdüğünü gözlemlemiş ve "Ben de onun gibi yapabilirim" diyerek kendine güvenmiştir. Bandura'nın sosyal bilişsel kuramına göre Ali'nin bu güveni aşağıdaki kavramlardan hangisiyle açıklanır?
A Sözel ikna
B Dolaylı yaşantı
C Öz düzenleme
D Doğrudan yaşantı
E Fizyolojik durum
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Ali, kendi deneyimiyle değil, Ayşe'nin başarısını gözlemleyerek öz yeterlilik inancı geliştirmiştir. Bu, dolaylı yaşantı (model alma) olarak adlandırılır. Doğrudan yaşantı bireyin kendi geçmiş deneyimlerine dayanır; sözel ikna başkalarının teşvikiyle, fizyolojik durum ise bedensel tepkilerle ilgilidir.
Soru 22 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Bir okul öncesi öğretmeni, çocukların dinledikleri bir hikâyedeki olay sırasını hatırlamalarını sağlamak için aşağıdaki etkinliklerden hangisini uygulamalıdır?
A Hikâyedeki sesleri taklit etme
B Hikâye ile ilgili resimleri sıralama
C Hikâyeyi dramatize etme
D Hikâye kahramanlarını çizme
E Hikâyenin sonunu tahmin etme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Olay sırasını hatırlatmak için görsel destekli sıralama etkinliği en uygunudur. Resimleri sıralama, çocukların hikâyedeki kronolojik akışı yeniden yapılandırmasına yardımcı olurken diğer seçenekler farklı becerilere (dramatizasyon, yaratıcılık, tahmin, ses farkındalığı) yöneliktir.
Soru 23 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Öğrencilerin bir konuda görüşlerini gerekçelendirerek sözlü olarak ifade etme becerisini geliştirmek isteyen bir öğretmen aşağıdaki etkinliklerden hangisini tercih etmelidir?
A Öğrencilerin bir konuda lehte ve aleyhte argümanlar hazırlayıp sınıfa sunması
B Öğrencilerin bir şiiri ezberleyip okuması
C Öğrencilerin bir hikâyeyi dramatize etmesi
D Öğrencilerin bir gazete haberini sesli okuması
E Öğrencilerin bir dinleti sonrası duygularını paylaşması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Argüman hazırlama ve sunma, öğrencinin düşüncesini nedenleriyle desteklemesini gerektirir. Ezber, dramatizasyon, sesli okuma ve duygu paylaşımı ise gerekçelendirme becerisini doğrudan geliştirmez.
Soru 24 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Aşağıdakilerden hangisi sohbet etkinliklerinin çocuklara sağladığı kazanımlardan biri değildir?
A Yaratıcı düşünmeyi teşvik etme
B Motor becerileri geliştirme
C Sosyal becerileri güçlendirme
D Mantık yürütme becerisini artırma
E Dil gelişimini destekleme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Sohbet etkinlikleri çocukların dil gelişimini, sosyal becerilerini, yaratıcı düşünme ve mantık yürütme becerilerini destekler. Ancak motor beceriler, fiziksel hareket ve koordinasyon gerektirdiği için sohbet etkinlikleriyle doğrudan geliştirilemez. Bu nedenle doğru cevap B seçeneğidir.
Soru 25 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Sesbilgisel farkındalık becerileri ile ilgili aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A Sesbilgisel farkındalık, çocukların okuma yazma öğrenmeden önce edinmesi gereken bir beceridir.
B Sesbilgisel farkındalık, çocukların matematiksel becerilerini geliştirir.
C Sesbilgisel farkındalık, çocukların sosyal becerilerini artırmaya yöneliktir.
D Sesbilgisel farkındalık, çocukların motor becerilerini geliştirir.
E Sesbilgisel farkındalık, çocukların yalnızca yazı yazarken ihtiyaç duyduğu bir beceridir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Doğru cevap A seçeneğidir. Sesbilgisel farkındalık, çocukların konuşulan dildeki sesleri tanıma, ayırt etme ve manipüle etme becerisidir. Bu beceri, okuma yazma öğrenme sürecinin temelini oluşturduğu için çocukların okuma yazma öğrenmeden önce edinmesi gereken kritik bir ön beceridir.
Soru 26 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir sınavda kullanılan bir maddenin ayırt edicilik indeksi -0.20 olarak hesaplanmıştır. Bu sonuçla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A Madde, testten çıkarılmalıdır.
B Madde, testin genel güvenirliğini artırır.
C Madde, öğrencilerin rastgele cevapladığını gösterir.
D Madde, başarısız öğrencileri ayırt etmede etkilidir.
E Madde, başarılı öğrencileri ayırt etmede etkilidir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Ayırt edicilik indeksi negatif olan maddeler, testin geçerliğini ve güvenirliğini düşürür. Bu nedenle bu tür maddeler testten çıkarılmalıdır.
Soru 27 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir öğretmen, hazırladığı sınavın kapsam geçerliğini belirlemek istiyor. Bu amaçla aşağıdakilerden hangisini yapması en uygundur?
A Testin KR-20 güvenirlik katsayısını hesaplamak
B Testi farklı gruplara uygulayarak puanları karşılaştırmak
C Testin ortalama ve standart sapmasını hesaplamak
D Test maddelerini dersin öğrenme kazanımlarıyla eşleştirip uzman görüşü almak
E Test maddelerinin ayırt edicilik indekslerini incelemek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Kapsam geçerliği, testin ölçmeyi hedeflediği davranışları temsil edip etmediğiyle ilgilidir. Bu nedenle kazanımlarla eşleştirme ve uzman görüşü almak en uygun yöntemdir. Doğru cevap D'dir.
Soru 28 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir ölçme aracı geliştirme sürecinde kullanılan belirtke tablosu, aşağıdaki amaçlardan hangisine öncelikle hizmet eder?
A Öğrencilerin test puanlarını birbirleriyle karşılaştırmak için norm oluşturmak
B Test maddelerinin güçlük düzeyini belirlemek için istatistiksel hesaplar yapmak
C Testin uygulama süresini optimize etmek için madde sayısını azaltmak
D Testin kapsam geçerliğini sağlamak için kazanım ve içerikleri eşleştirmek
E Puanlamada nesnelliği artırmak için dereceli puanlama anahtarı oluşturmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Belirtke tablosu, testin kapsam geçerliğini sağlamak amacıyla kazanımlar ile içerik alanlarını sistematik olarak eşleştiren bir araçtır. Diğer seçenekler belirtke tablosunun doğrudan işlevi değildir; madde güçlüğü, norm oluşturma, süre optimizasyonu veya puanlama anahtarı oluşturma gibi amaçlar farklı aşamalarda ele alınır.
Soru 29 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir Türkçe öğretmeni, öğrencilerin kompozisyonlarını değerlendirirken önce sabah saatlerinde yüksek puanlar vermiş, öğleden sonra aynı kağıtları tekrar okuduğunda daha düşük puanlar vermiştir. Bu durum, ölçme sonuçlarının hangi özelliğini olumsuz etkilemektedir?
A Madde güçlüğünü
B Paralel form güvenirliğini
C Yordama geçerliğini
D Kapsam geçerliğini
E Puanlayıcı güvenirliğini
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Aynı puanlayıcının farklı zamanlarda aynı kağıtlara farklı puanlar vermesi puanlayıcı güvenirliğinin (puanlayıcı içi tutarlılık) düşük olduğunu gösterir. Bu durum ölçme sonuçlarının güvenirliğini olumsuz etkiler. Diğer seçenekler geçerlik türleri veya madde özellikleriyle ilgilidir.
Soru 30 · Oyun
Piaget’in bilişsel gelişim kuramına göre, 4 yaşındaki bir çocuğun oyununda sıkça görülen 'sembolik oyun' hangi bilişsel becerinin gelişimini yansıtır?
A Tersine çevrilebilir düşüncenin ortaya çıkması
B Zihinsel temsillerin kullanılmaya başlanması
C Nesne sürekliliğinin kazanılması
D Soyut işlemlerin uygulanabilir hâle gelmesi
E Korunum ilkesinin anlaşılması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Piaget’e göre sembolik oyun (2-7 yaş), çocuğun bir nesneyi başka bir nesne gibi kullanarak zihinsel temsiller oluşturma becerisini gösterir. Bu dönemde çocuk gerçek dünyayı simgelerle yeniden yapılandırır. Nesne sürekliliği daha erken (duyusal-motor dönem) kazanılır; tersine çevrilebilirlik ve korunum somut işlemler döneminde (7-11 yaş) gelişir; soyut işlemler ise ergenlikte ortaya çıkar.
Soru 31 · Oyun
Piaget'in bilişsel gelişim kuramına göre, 'sembolik oyun' hangi evrede yoğun olarak görülür?
A Duyusal-motor dönem
B Tüm evrelerde eşit düzeyde
C Soyut işlemler dönemi
D Somut işlemler dönemi
E İşlem öncesi dönem
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Piaget'in işlem öncesi dönemi (2-7 yaş), çocukların sembolik düşünme yeteneği kazandığı ve sembolik oyunların (hayali oyunlar) yoğun olarak görüldüğü evredir.
Soru 32 · Oyun
Bir anaokulu öğretmeni, çocukların oyunlarına katılarak onların dil gelişimini desteklemek istiyor. Bu amaçla aşağıdaki stratejilerden hangisini kullanması en uygundur?
A Oyun sırasında çocuklara sessiz kalmalarını söylemek
B Açık uçlu sorular sorarak çocukların konuşmasını teşvik etmek
C Çocukların oyunlarını izlerken pasif bir gözlemci olarak kalmak
D Çocukların oyunlarını yönlendirerek kendi belirlediği kuralları dayatmak
E Oyun sırasında çocukların hatalarını anında düzeltmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Açık uçlu sorular, çocukların düşüncelerini ifade etmelerini ve dil becerilerini geliştirmelerini sağlar. Diğer seçeneklerdeki yaklaşımlar ise çocukların özgür ifadesini kısıtlar veya gelişimi desteklemez.
Soru 33 · Oyun
Bir anaokulu öğretmeni, oyun saatinde iki çocuğun aynı oyuncakları paylaşmakta zorlandığını gözlemliyor ve onlara sırayla oynama önerisinde bulunuyor. Bu durum, oyunun hangi gelişimsel işlevini desteklemeye yöneliktir?
A Bilişsel becerileri geliştirme
B Sosyal becerileri geliştirme
C Motor becerileri geliştirme
D Dil gelişimini destekleme
E Yaratıcılığı geliştirme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Sırayla oynama, paylaşma ve iş birliği gibi sosyal becerilerin kazanılmasına yardımcı olur. Öğretmenin müdahalesi, çocukların sosyal etkileşimlerini düzenlemeye yöneliktir.
Soru 34 · Fen ve Matematik
Bir bisikletli, sabit hızla 2 saatte 36 km yol alıyor. Aynı hızla 45 dakikada kaç km yol alır?
A 18
B 27
C 9
D 22,5
E 13,5
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Bisikletlinin hızı 36 km / 2 saat = 18 km/saattir. 45 dakika = 0,75 saat olduğundan, 18 x 0,75 = 13,5 km yol alır.
Soru 35 · Fen ve Matematik
Aşağıdaki kavramlardan hangisi okul öncesi dönemde 'doğa ve çevre eğitimi' kapsamında öğretilebilir?
A Karbon ayak izi
B Fotosentez
C Geri dönüşümün temel mantığı
D İklim değişikliğinin ekonomik sonuçları
E Kimyasal atıkların etkileri
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Okul öncesi dönemde çocuklar somut ve basit kavramları öğrenmeye daha yatkındır. Geri dönüşümün temel mantığı, günlük yaşamda atıkları ayırmak gibi somut örneklerle anlatılabilir ve bu yaş grubuna uygundur. Diğer seçenekler ise soyut ve karmaşık olduğu için okul öncesi müfredatına uygun değildir.
Soru 36 · Fen ve Matematik
Bir öğrenci, fotosentez hızını etkileyen faktörleri araştırmak için aynı türden iki bitkiyi farklı koşullarda yetiştiriyor. 1. bitki 20°C sıcaklıkta, 2. bitki ise 30°C sıcaklıkta; diğer tüm koşullar eşit. 2. bitkide fotosentez hızının daha yüksek olduğu gözleniyor. Bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?
A Yüksek sıcaklık klorofil miktarını artırır, bu da fotosentezi hızlandırır.
B 30°C'de suyun viskozitesi düşer, bu da kök emilimini azaltır ve fotosentezi hızlandırır.
C Sıcaklık arttıkça enzimlerin yapısı bozulur, bu nedenle fotosentez yavaşlar.
D Sıcaklık artışı stomaların kapanmasına neden olur, bu da gaz alışverişini artırır.
E Fotosentezde görevli enzimler belirli bir sıcaklık aralığında daha aktiftir; 30°C bu bitki türü için optimuma daha yakın olabilir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Fotosentez enzimatik bir süreçtir; enzimler belirli sıcaklık aralığında en yüksek aktiviteyi gösterir. Optimum sıcaklığa yaklaştıkça hız artar. Diğer seçenekler ya yanlış bilgi içerir (A, C) ya da ters etki yapar (D, E).
Soru 37 · Fen ve Matematik
Bir hücrede mayoz bölünme sırasında homolog kromozomların birbirinden ayrılması hangi evrede gerçekleşir?
A Telofaz I
B Profaz I
C Metafaz I
D Anafaz I
E Anafaz II
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Mayoz I'de homolog kromozomlar ayrılır. Bu ayrılma Anafaz I evresinde gerçekleşir. Profaz I'de crossing over olur, Metafaz I'de homologlar ekvatoral düzlemde dizilir, Telofaz I'de sitoplazma bölünmesi başlar. Anafaz II'de ise kardeş kromatitler ayrılır. Bu nedenle doğru cevap D'dir.
Soru 38 · Özel Eğitim
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) olan bir ortaokul öğrencisi, sınavlarda dikkatini sürdürmekte güçlük çekmekte ve bu nedenle başarısı düşmektedir. Özel eğitim öğretmeni, öğrencinin sınav performansını artırmak için sınav süresini kısa parçalara bölmüş ve her parça arasında kısa molalar vermiştir. Bu uygulama hangi sınıf içi düzenleme stratejisine örnektir?
A Ödül sistemi uygulama
B Grup çalışmasına dahil etme
C Göz teması kurarak yönlendirme
D Görev çizelgesi kullanma
E Zaman yönetimi desteği
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Sınav süresini kısa parçalara bölme ve mola verme, zaman yönetimini destekleyen düzenlemelerdir. Görev çizelgesi sıralama, ödül sistemi motivasyon, göz teması dikkat çekme, grup çalışması ise iş birliği ile ilgilidir. Bu nedenle doğru seçenek C'dir.
Soru 39 · Özel Eğitim
Kaynaştırma eğitimi alan disleksili bir öğrenci için sınıf öğretmeni hangi uyarlamayı yaparsa bu öğrencinin okuma performansını en çok desteklemiş olur?
A Sınıfta okuma yaparken öğrenciyi sırayla en sona almak
B Yazılı sınav süresini %50 artırmak
C Öğrenciye okuma ödevlerini tamamlama muafiyeti tanımak
D Tüm ders materyallerini büyük punto ile basmak
E Okuma metinlerini sesli kayıtlarla desteklemek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Disleksili öğrenciler için çoklu duyuya hitap eden yaklaşımlar (görsel-işitsel destek) en etkili yöntemlerdendir. Sesli kayıtlar, okuma hatalarını azaltırken anlama becerisini geliştirir.
Soru 40 · Özel Eğitim
Hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan bir öğrenciye 'para üstü alma' becerisi öğretilirken, öğretmenin izlemesi gereken en uygun yol hangisidir?
A Karmaşık alışveriş senaryolarıyla doğrudan gerçek ortamda çalışmak
B Beceri analizi yaparak küçük basamaklara ayırmak ve her basamağı pekiştirmek
C Sadece teorik olarak para hesaplamalarını anlatmak
D Öğrenciyi gözlem yapmaya teşvik ederek kendi kendine öğrenmesini beklemek
E Beceri öğretimini ergenlik dönemine ertelemek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Zihinsel yetersizliği olan bireyler için beceri öğretiminde basamaklandırma ve somut yaşantılar esastır. B seçeneği karmaşıklık açısından uygun değildir. C ve D seçenekleri etkili yöntemler değildir. E seçeneği ise erken müdahale ilkesine aykırıdır.
Soru 41 · Özel Eğitim
Dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu (DEHB) tanısı olan bir dördüncü sınıf öğrencisi, sınıf içinde sık sık yerinde duramamakta, dikkati çabuk dağılmakta ve ödevlerini tamamlamakta zorlanmaktadır. Öğretmen, bu öğrencinin derse katılımını artırmak için aşağıdaki düzenlemelerden hangisini öncelikle yapmalıdır?
A Öğrencinin sırasını pencerenin önüne koyarak dışarıyı izlemesine izin vermek
B Ödevleri daha kısa ve basit tutarak öğrencinin ilgisini çekecek konular seçmek
C Ders sırasında öğrencinin ayağa kalkıp esnemesine belirli aralıklarla izin vermek
D Öğrenciye sınıfın en arkasında tek başına oturma düzeni sağlamak
E Tüm dikkat dağıtıcı uyaranları ortadan kaldırmak için sınıfı tamamen sessiz hale getirmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
DEHB'li öğrenciler için hareket molaları (kinestetik fırsatlar) dikkat süresini ve odaklanmayı artırır. Planlı kısa hareket araları, hiperaktiviteyi düzenlerken derse katılımı destekler. Diğer seçenekler ya dikkat dağıtır, ya sosyal izolasyon yaratır ya da öğrenme fırsatlarını azaltır.
Soru 42 · Sanat Müzik Drama
Görsel sanatlar dersinde suluboya tekniğinde 'ıslak üzerine kuru' yönteminin kullanılmasıyla elde edilmek istenen temel etki aşağıdakilerden hangisidir?
A Tablonun tamamen kuru kalmasını sağlayarak katman eklemeye hazır hâle getirmek
B Islak zemine uygulanan kuru boyanın yumuşak geçişler ve dokular oluşturması
C Kağıdın suyu emmesini engelleyerek leke etkisini azaltmak
D Boyanın akışkanlığını artırarak homojen bir yüzey elde etmek
E Renklerin birbirine karışmadan net sınırlar oluşturması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Islak üzerine kuru tekniğinde, önce ıslatılan kağıda kuru fırça ile boya uygulanır. Bu, boyanın ıslak yüzeyde yayılarak yumuşak geçişler ve doğal dokular oluşturmasını sağlar. Diğer seçenekler bu tekniğin karakteristik sonucu değildir; örneğin net sınırlar kuru üzerine kuru ile elde edilir.
Soru 43 · Sanat Müzik Drama
Bir okul öncesi öğretmeni, çocuklara 'Denizdeki Dalgalar' adlı bir müzik parçası dinletip ardından bu müziğin ritmini beden perküsyonu ile canlandırmalarını ister. Bu etkinliğin temel amacı nedir?
A Şarkı sözlerini ezberletmek
B Çocukların enstrüman çalma becerisini geliştirmek
C Müzikteki notaları öğretmek
D Müzikteki ritim ve hareket ilişkisini somutlaştırmak
E Bireysel müzik yeteneğini ölçmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Bu etkinlik, müziğin ritmini fiziksel hareketlerle eşleştirerek çocukların kinestetik öğrenme yoluyla müzik algısını güçlendirmeyi hedefler. Diğer seçenekler etkinliğin doğrudan amacı değildir.
Soru 44 · Sanat Müzik Drama
Bir müzik öğretmeni, öğrencilerin tempo farklılıklarını ayırt edebilmeleri için aşağıdaki etkinliklerden hangisini planlamalıdır?
A Bir şarkıyı birlikte söyleme
B Yavaş ve hızlı tempoda iki farklı şarkı dinletip hangisinin hızlı olduğunu sorma
C Ritim çubuklarıyla vuruş yapma
D Öğrencilere nota değerlerini öğretme
E Müzik aletlerinin isimlerini ezberletme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Tempo farkını ayırt etme becerisi, dinleme ve karşılaştırma yoluyla gelişir. Doğrudan hızlı-yavaş karşılaştırması yapmak en etkili yöntemdir. Diğer seçenekler tempo ayırt etme yerine farklı becerileri hedefler.
Soru 45 · Sanat Müzik Drama
Görsel sanatlar dersinde 'perspektif' kavramını öğretmek isteyen bir öğretmen, aşağıdaki yöntemlerden hangisini kullanırsa hedeflediği kazanıma ulaşamaz?
A Öğrencilere perspektifsiz bir manzara resmi çizdirmek
B Tek kaçış noktalı perspektif çizim örnekleri göstermek
C Perspektif kurallarını basit şekillerle açıklamak
D Öğrencilerin gerçek hayattan perspektif örnekleri gözlemlemesini sağlamak
E Öğrencilere üç boyutlu nesnelerin çizimini yaptırmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Perspektif kavramının öğretilmesi için öğrencilerin perspektif kurallarını uygulamaları gerekir. Perspektifsiz bir resim çizdirmek bu kazanıma ulaşmayı sağlamaz. Diğer seçenekler perspektif öğretimine uygundur.
Soru 46 · Anne Baba Eğitimi
Bir aile eğitim programında ebeveynlere çocuklarıyla etkili iletişim kurma becerileri kazandırılmak istenmektedir. Bu programda öğretilen aktif dinleme becerisinin temel özelliği aşağıdakilerden hangisidir?
A Çocuğun konuşmasını kesmeden sessiz kalmak
B Çocuğa hemen çözüm önermek
C Çocuğun duygularını yansıtarak anladığını göstermek
D Çocuğun davranışını eleştirmek
E Çocuğun söylediklerini aynen tekrarlamak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Aktif dinleme, çocuğun ifade ettiği duyguları anlayıp yansıtarak empati kurmayı içerir. Aynen tekrarlamak, çözüm önermek, sessiz kalmak veya eleştirmek aktif dinlemenin özü değildir. Doğru cevap C'dir.
Soru 47 · Anne Baba Eğitimi
Bir anne, 3 yaşındaki çocuğunun yemek yememesi sorunuyla karşılaşmıştır. Çocuğa her öğünde farklı yemekler sunmakta, ancak çocuk yine de yememektedir. Anne, çocuğun yemek yeme davranışını artırmak için aşağıdaki stratejilerden hangisini uygulaması durumunda en etkili sonucu alması beklenir?
A Çocuğu zorla yedirmek
B Çocuğu yemek yemediğinde cezalandırmak
C Yemek saatlerini düzenli hale getirmek ve çocuğun yemek seçimine sınırlı seçenek sunmak
D Yemekleri oyuncaklarla süsleyerek çocuğun ilgisini çekmeye çalışmak
E Çocuğun istediği her şeyi yemesine izin vermek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Düzenli yemek saatleri ve sınırlı seçenek sunmak, çocuğun kontrol duygusunu tatmin ederken sağlıklı beslenme alışkanlığı kazandırır. Cezalandırma veya zorla yedirme olumsuz etkiler yaratır; sınırsız seçenek veya süsleme kısa vadeli çözüm olup kalıcı davranış değişikliği sağlamaz.
Soru 48 · Anne Baba Eğitimi
8 yaşındaki bir çocuk, ödevlerini yapmayı sürekli ertelemektedir. Ebeveynlerin bu durumda çocuğa öz disiplin kazandırmak için uygulaması en UYGUN yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir?
A Ödevlerini kendisi yapana kadar onunla konuşmamak
B Ödevlerini yapmadığı her gün için bilgisayar kullanımını tamamen yasaklamak
C Çocuğun ödevlerini yapıp yapmama konusunda tamamen özgür bırakmak
D Ödevlerini ebeveynlerin yaparak çocuğa model olmasını sağlamak
E Çocukla birlikte haftalık bir çalışma planı oluşturup, bu plana uyduğunda küçük ödüller vermek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Öz disiplin kazandırmada en etkili yöntem, çocuğun katılımıyla plan yapmak ve olumlu pekiştireçler kullanmaktır (A). B seçeneği aşırı cezalandırıcı, C seçeneği iletişimi kesme hatası, D seçeneği sorumluluğu üstlenme, E seçeneği ise sınır koymama hatasıdır.
Soru 49 · Materyal Geliştirme
Okul öncesi dönemdeki çocuklar için bir sanat materyali geliştirirken 'yaşa uygunluk' açısından aşağıdakilerden hangisine dikkat edilmelidir?
A Sadece yetişkinlerin yapabileceği karmaşık projeler sunulması
B Çocukların yaratıcılığını sınırlayan katı kurallar konulması
C Çocukların özgürce deneyimlemesini engelleyen aşırı yönlendirmeler yapılması
D Malzemelerin toksik olmayan ve kolay temizlenebilir olması
E Materyalin keskin ve küçük parçalar içermesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Okul öncesi dönemde çocukların güvenliği ve sağlığı önceliklidir. Toksik olmayan ve kolay temizlenebilir malzemeler seçmek, çocukların sağlığını korurken öğrenme sürecini de destekler. Bu nedenle yaşa uygunlukta en kritik faktör güvenli ve kullanımı kolay materyaller sunmaktır.
Soru 50 · Materyal Geliştirme
Bir matematik öğretmeni, geometri konusunu öğretirken öğrencilerin somut deneyim kazanması için hangi materyal türünü kullanmalıdır?
A Çoktan seçmeli testler
B Ses kayıtları
C Üç boyutlu geometrik şekil modelleri
D Yazılı ders notları
E Sözlü anlatım videoları
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Geometri gibi soyut kavramların öğretiminde somut materyaller (üç boyutlu modeller) öğrencilerin zihinsel model oluşturmasını kolaylaştırır. Diğer seçenekler somut deneyim sağlamaz.
Soru 51 · Materyal Geliştirme
Bir öğretmen, "Sesin yayılması" konusunda öğrencilerin dikkatini çekmek ve soyut kavramı somutlaştırmak için bir materyal tasarlamıştır. Materyalde, farklı ortamlarda (katı, sıvı, gaz) sesin iletim hızını gösteren bir simülasyon kullanmıştır. Öğretmenin bu materyali seçerken dikkat etmesi gereken en önemli ilke aşağıdakilerden hangisidir?
A Materyalin öğretmenin anlatımını desteklemesi
B Materyalin tüm öğrenciler tarafından erişilebilir olması
C Materyalin görsel açıdan zengin olması
D Materyalin öğrencilerin ön bilgilerini harekete geçirmesi
E Materyalin güncel teknoloji ile üretilmiş olması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
MEB soru yazım ilkelerinde erişilebilirlik, her öğrencinin materyale ulaşabilmesi için temel kriterdir. Diğer seçenekler önemli olmakla birlikte en öncelikli ilke erişilebilirliktir.