Bu sayfadaki sınav her gün otomatik yenilenir; bugünün seti sabittir, yarın yeni 50 soru gelir.
Sorular ÖABT e-sınav formatının ders dağılımına göre havuzdan seçilir ve tamamı çözümlü örnek sorudur
(gerçek sınav kitapçığı değildir).
8 aylık bir bebek, önünde bir oyuncağı bir örtüyle kapatıldığında oyuncağı aramazken, 12 aylık bir bebek aynı durumda örtüyü kaldırarak oyuncağı bulmaktadır. Bu farklılık, Piaget’in duyusal-motor döneminde hangi kavramın geliştiğini göstermektedir?
A Uyum sağlama
B Temsil etme
C Döngüsel tepkiler
D Özümleme
E Nesne sürekliliği
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
8 aylık bebek nesneyi görmediğinde yok olduğunu düşünürken, 12 aylık bebek nesnenin varlığını sürdürdüğünü bilir. Bu beceri nesne sürekliliği olarak adlandırılır ve duyusal-motor dönemin sonunda kazanılır.
Soru 2 · Çocuk Gelişimi
5 yaşındaki bir çocuk, tek ayak üzerinde zıplama, ip atlama ve topu elle fırlatma gibi becerileri rahatlıkla yapabilmektedir. Bu beceriler aşağıdaki gelişim alanlarından hangisinin kapsamına girer?
A Kaba motor gelişim
B Refleksif hareketler
C Duyusal motor gelişim
D İnce motor gelişim
E Algısal motor gelişim
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Kaba motor gelişim, büyük kas gruplarının kullanımını gerektiren becerileri içerir (koşma, zıplama, atma gibi). 5 yaş çocuğunun tek ayak zıplama ve ip atlama gibi aktiviteleri yapabilmesi, kaba motor becerilerinin geliştiğini gösterir.
Soru 3 · Çocuk Gelişimi
Aşağıdaki davranışlardan hangisi, Bowlby'nin bağlanma kuramına göre 'güvenli bağlanma' gösteren bir çocukta gözlemlenir?
A Annesi odadan ayrıldığında aşırı kaygılanır ve dönüşünde tepki vermez
B Annesi odadayken sürekli onun ilgisini çekmeye çalışır, ayrıldığında öfke nöbetleri geçirir
C Annesinin varlığına kayıtsız kalır, ayrılık ve birleşme durumlarında tutarsız davranışlar sergiler
D Annesiyle hiç göz teması kurmaz ve fiziksel temastan kaçınır
E Annesi yanındayken rahatça oyun oynar, ayrıldığında üzülür ama döndüğünde sakinleşir
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Güvenli bağlanan çocuklar, anneleri yanlarındayken keşif davranışları sergiler, ayrılık durumunda üzülürler ancak anneleri döndüğünde kolayca sakinleşirler. Bu davranış, Bowlby'nin tanımladığı sağlıklı bağlanma örüntüsüdür. Diğer şıklar güvensiz bağlanma türlerini (kaygılı, kaçıngan vb.) yansıtır.
Soru 4 · Çocuk Gelişimi
4 yaşındaki bir çocuk, elma ve portakal resimlerini ayırdıktan sonra öğretmeni 'Şimdi bunları bir kâğıda yuvarlak ve uzun olarak iki gruba ayır' dediğinde çocuk, elmaları yuvarlak, portakalları uzun olarak sınıflandırmıştır. Bu durum, çocuğun hangi bilişsel özelliğine tipik bir örnektir?
A Korunum ilkesine henüz ulaşamamış olması
B Benzeklik (analoji) yoluyla akıl yürütebilmesi
C Sınıflama yaparken aynı anda iki ölçüte odaklanamaması
D Tersine çevrilebilirlik işlemini kullanabilmesi
E Kategoriler arası geçişte esneklik göstermesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Piaget'nin işlem öncesi dönemindeki çocuklar genellikle tek bir boyuta odaklanma (odaklanma) eğilimindedir. Bu soruda çocuk, elma ve portakalları önce türüne göre ayırmış, daha sonra şekil özelliğine göre sınıflandırma istendiğinde elmaları (yuvarlak) ve portakalları (uzun) ayırmıştır; ancak bu sınıflama aslında her iki meyvenin de yuvarlak olabileceği gerçeğini göz ardı eder. Çocuğun aynı anda hem tür hem de şekil özelliklerini birlikte değerlendiremediği görülür. Diğer seçenekler (korunum, tersine çevrilebilirlik, benzeklik, esneklik) bu yaş grubunda henüz gelişmemiş veya sorudaki hatayı açıklamaz.
Soru 5 · Çocuk Gelişimi
3 yaşındaki bir çocuk, oyuncak arabasını yere atarak "Araba kırıldı, artık çalışmıyor" diyor. Çocuğun bu davranışı, Piaget'nin bilişsel gelişim kuramına göre hangi kavramla açıklanabilir?
A Odaklanma
B Benmerkezcilik
C Animizm
D Sembolik oyun
E İşlem öncesi düşünce
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Animizm, cansız nesnelere canlıymış gibi özellikler yüklenmesidir. Çocuğun arabaya 'kırıldı' ve 'çalışmıyor' gibi canlı özellikleri yüklemesi bu kavramla açıklanır. Benmerkezcilik (B) başkalarının bakış açılarını anlayamama, işlem öncesi düşünce (C) genel bir dönem adıdır. Sembolik oyun (D) bir nesneyi başka bir şeymiş gibi kullanmaktır. Odaklanma (E) ise tek bir özelliğe yoğunlaşmadır.
Soru 6 · Çocuk Gelişimi
Okul öncesi öğretmeni, 4-5 yaş grubundaki çocukların birbirleriyle iş birliği yaparak ortak bir proje üzerinde çalışmalarını sağlamak için hangi oyun türünü tercih etmelidir?
A Paralel oyun
B Seyirci oyun
C Sembolik oyun
D Tek başına oyun
E Kooperatif oyun
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Kooperatif oyun, çocukların birlikte çalışarak ortak bir amacı gerçekleştirdikleri, iş birliği ve iletişim becerilerini geliştiren oyun türüdür. 4-5 yaş grubunda bu tür oyunlar, sosyal becerilerin desteklenmesi için uygundur.
Soru 7 · Gelişim Kuramları
Bir öğretmen, 4. sınıf öğrencilerine kesirler konusunu işlerken önce öğrencilerin bildiği basit kesirleri hatırlatmakta, ardından yeni bir kavramı adım adım açıklamakta ve öğrencilerin tek başına çözemeyeceği bir problemi birlikte çözmektedir. Bu uygulama Vygotsky'nin hangi kavramını örnekler?
A İçselleştirme
B Yakınsak gelişim alanı
C Anlamlı öğrenme
D Bilişsel çelişki
E Yapı iskelesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Vygotsky'nin yapı iskelesi kavramı, öğrencinin tek başına yapamadığı bir görevi, bir uzman rehberliğinde başarmasına yardımcı olma sürecini ifade eder. Öğretmenin problemi birlikte çözmesi, öğrenciye adım adım rehberlik etmesi yapı iskelesine örnektir.
Soru 8 · Gelişim Kuramları
Bronfenbrenner'ın ekolojik sistemler kuramına göre, aile, okul ve akran grupları gibi doğrudan etkileşimde bulunulan çevre hangi sistem düzeyinde yer alır?
A Mikrosistem
B Ekzosistem
C Kronosistem
D Mezosistem
E Makrosistem
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Mikrosistem, bireyin doğrudan etkileşimde bulunduğu en yakın çevreyi (aile, okul gibi) kapsar. Mezosistem, mikrosistemler arası bağlantıları; ekzosistem dolaylı etkileri; makrosistem kültürel değerleri; kronosistem ise zaman boyutunu ifade eder.
Soru 9 · Gelişim Kuramları
Piaget'nin bilişsel gelişim kuramına göre, bir çocuğun 'masanın üstündeki oyuncak araba yere düşünce kırıldı, bu yüzden masadan düşen her şey kırılır' şeklinde genelleme yapması hangi kavramla açıklanır?
A Dengeleme
B Şema
C Merkezileşme
D Özümseme
E Uyumsama
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Çocuğun yeni bir deneyimi var olan şemasına (masadan düşen nesnelerin kırılması) uydurması özümseme (asimilasyon) kavramına örnektir. Uyumsama (akomodasyon) şemanın değişmesini, dengeleme ise bu süreçler arasındaki dengeyi ifade eder. Merkezileşme tek bir özelliğe odaklanmayı anlatır.
Soru 10 · Gelişim Kuramları
Piaget'nin bilişsel gelişim kuramına göre, bir çocuğun nesnelerin sayısının fiziksel görünümden bağımsız olduğunu anlaması, hangi bilişsel gelişim döneminin kazanımıdır?
A Soyut işlemler döneminde soyut kavramlar anlaşılır, ancak korunum daha önceki dönemde kazanılır.
B Formel işlemler döneminde mantıksal düşünme gelişir, fakat korunum bu dönemin başında ortaya çıkar.
C İşlem öncesi dönemde çocuklar benmerkezci düşünür ve korunum ilkesini anlayamazlar.
D Somut işlemler döneminde çocuk, korunum ilkesini kazanarak sayı, hacim ve madde korunumunu anlar.
E Duyusal-motor dönemde nesne sürekliliği kazanılır, ancak sayı korunumu henüz gelişmemiştir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Piaget'ye göre korunum ilkesi, somut işlemler döneminde (6-12 yaş) kazanılır. Çocuk, nesnelerin fiziksel görünümü değişse bile miktarının değişmediğini anlar. Duyusal-motor dönemde (0-2 yaş) nesne sürekliliği, işlem öncesi dönemde (2-7 yaş) ise benmerkezcilik ve sembolik düşünme ön plandadır. Soyut işlemler dönemi (12+ yaş) hipotetik düşünmeyi içerir. Doğru cevap D'dir.
Soru 11 · Gelişim Kuramları
Bir araştırmacı, 12 aylık bebeklerin anneleriyle etkileşimini gözlemlemektedir. Bebeklerden biri olan Mert, annesi odadan çıktığında huzursuzlanır ve ağlamaya başlar. Annesi geri döndüğünde ise Mert hemen annesine sarılır, kısa sürede sakinleşir ve oyununa devam eder. Bu davranış örüntüsü, Bowlby'nin bağlanma kuramına göre hangi bağlanma türünü yansıtır?
A Kaygılı/kararsız bağlanma
B Dağınık/dezorganize bağlanma
C Simbiyotik bağlanma
D Kaçıngan bağlanma
E Güvenli bağlanma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Bowlby'ye göre güvenli bağlanan bebekler, bakım veren kişi ayrıldığında sıkıntı yaşar ancak geri döndüğünde rahatça sakinleşir ve keşfe devam eder. Mert'in tepkisi bu örüntüyle tam uyumludur. Kaygılı/kararsız bağlanmada (B) bebek ayrılıkta yoğun sıkıntı yaşar ama dönüşte hem yakınlık arar hem de öfke gösterir; kaçıngan bağlanmada (C) bebek ayrılıkta tepkisizdir ve dönüşte kaçınır; dağınık bağlanma (D) tutarsız ve korkulu davranışlarla karakterizedir; simbiyotik bağlanma (E) kuramda yer alan standart bir kategori değildir.
Soru 12 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitim programında 'sosyal-duygusal gelişim' alanına yönelik bir etkinlik planlarken aşağıdakilerden hangisi en uygun yaklaşım olur?
A Tüm çocuklardan aynı davranışı sergilemelerini beklemek
B Çocukların duygularını ifade etmesini engelleyecek kurallar koymak
C Çocukların bireysel farklılıklarını gözeterek iş birliği gerektiren oyunlar tasarlamak
D Sadece akademik becerilere odaklanan çalışma sayfaları dağıtmak
E Sosyal etkileşimi en aza indiren bağımsız aktiviteler seçmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Sosyal-duygusal gelişim, çocukların akranlarıyla etkileşimini, iş birliğini ve duygu ifadesini desteklemeyi gerektirir. Bireysel farklılıkları dikkate alan iş birlikçi oyunlar bu amaca hizmet ederken diğer seçenekler bu alanın gelişimini engelleyici niteliktedir.
Soru 13 · Okul Öncesi Program
Bir okul öncesi öğretmeni, sınıfında 'doğal materyaller' kullanarak bir etkinlik düzenlemek istiyor. Bu etkinliğin çocukların gelişimine sağlayacağı en önemli katkı nedir?
A Çocukların sadece görsel algılarını geliştirmek
B Çocukların yapay materyallere olan ilgisini artırmak
C Çocukların yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerini desteklemek
D Çocukların hazır oyuncaklarla oynamasını teşvik etmek
E Çocukların teknoloji kullanım becerilerini geliştirmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Doğal materyaller (yaprak, taş, dal vb.) çocukların yaratıcılığını ve hayal gücünü harekete geçirir. Bu materyallerle farklı şekillerde oynayarak problem çözme becerileri gelişir. Diğer seçenekler ise doğal materyallerin temel amacıyla örtüşmez.
Soru 14 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitim programına göre, etkinliklerin planlanmasında dikkat edilmesi gereken temel ilke aşağıdakilerden hangisidir?
A Her etkinlikte aynı materyallerin kullanılması
B Etkinliklerin birbirinden bağımsız ve kopuk olması
C Etkinliklerin tamamının öğretmen tarafından yönlendirilmesi
D Tüm etkinliklerin aynı sürede tamamlanması
E Etkinliklerin çocukların gelişim düzeyine ve bireysel farklılıklarına uygun olması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Okul öncesi eğitim programının temel ilkelerinden biri, etkinliklerin çocukların gelişim düzeylerine, ilgi ve ihtiyaçlarına göre farklılaştırılmasıdır. Bireysel farklılıkları dikkate almayan, her çocuğa aynı etkinliği aynı şekilde uygulamak programın ruhuna aykırıdır.
Soru 15 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi dönemdeki bir çocuk, oyun sırasında 'Bu bebek hasta, onu doktora götürmeliyim!' diyerek rol oynamaktadır. Bu davranış hangi gelişim alanıyla doğrudan ilişkilidir?
A Bilişsel gelişim
B Fiziksel gelişim
C Özbakım becerileri
D Dil gelişimi
E Sosyal-duygusal gelişim
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Rol oyunları, çocukların empati kurma, problem çözme ve sosyal ilişkileri anlama gibi sosyal-duygusal becerilerini geliştirir. Diğer seçenekler bu davranışın temel odağı değildir.
Soru 16 · Okul Öncesi Program
Okul öncesi eğitim programında kaynaştırma/bütünleştirme uygulamaları kapsamında özel gereksinimli bir çocuk için aşağıdaki düzenlemelerden hangisinin yapılması en uygundur?
A Çocuğun değerlendirilmesi, diğer çocuklarla aynı ölçütlerle yapılmalıdır.
B Çocuğun gelişim düzeyine uygun materyaller ve etkinlikler uyarlanmalıdır.
C Çocuğun sınıf içinde yalnızca bireysel çalışma yapması sağlanmalıdır.
D Çocuğun ailesi, eğitim sürecine dahil edilmemelidir.
E Çocuk, tüm etkinliklere aynı şekilde katılmaya zorlanmalıdır.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Kaynaştırma/bütünleştirme uygulamalarında özel gereksinimli çocukların bireysel farklılıkları dikkate alınarak materyal, etkinlik ve değerlendirme süreçlerinde uyarlamalar yapılmalıdır. Bu, çocuğun akranlarıyla birlikte etkili bir şekilde öğrenmesini destekler. Diğer seçenekler kaynaştırma ilkelerine aykırıdır.
Soru 17 · Öğrenme Kuramları
Bir okul öncesi öğretmeni, sınıfında paylaşma davranışını artırmak istemektedir. Bunun için öğretmen, bir oyuncak paylaşma videosu izletir ve videodaki çocukların paylaştıklarında mutlu olduklarını gösterir. Ardından öğrencilerden kendi aralarında oyuncak paylaşmalarını ister. Birkaç gün sonra öğretmen, öğrencilerin daha sık oyuncak paylaştıklarını fark eder. Bu durum, aşağıdaki kuramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?
A Klasik koşullanma
B Edimsel koşullanma
C Gestalt kuramı
D Sosyal öğrenme kuramı
E Bilgiyi işleme kuramı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Öğrenciler videodaki modelleri gözlemleyerek ve onların mutlu olduğunu görerek paylaşma davranışını öğrenmiştir. Bandura'nın sosyal öğrenme kuramına göre gözlem yoluyla öğrenme gerçekleşir. Klasik koşullanma uyaran-tepki bağlantısı, edimsel koşullanma doğrudan pekiştirme, bilgiyi işleme bellek süreçleri, Gestalt ise algısal örgütleme ile ilgilidir.
Soru 18 · Öğrenme Kuramları
Bandura’nın sosyal öğrenme kuramına göre, bir bireyin model alınan davranışı sergileyip sergilemeyeceğini belirleyen en önemli bilişsel faktör aşağıdakilerden hangisidir?
A Bellek süreci
B Öz-yeterlik algısı
C Dikkat süreci
D Güdülenme süreci
E Davranışsal yeterlik
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Öz-yeterlik, bireyin kendi yeteneğine olan inancıdır ve model alınan davranışı tekrarlama kararını doğrudan etkiler. Dikkat, bellek ve davranışsal yeterlik süreçler önemli olmakla birlikte, asıl belirleyici faktör öz-yeterliktir.
Soru 19 · Öğrenme Kuramları
Pavlov'un klasik koşullanma deneyinde, köpeğin et görünce salya salgılaması başlangıçta hangi tür bir uyarıcıdır?
A Koşullu uyarıcı
B Genelleme uyarıcısı
C Koşulsuz uyarıcı
D Pekiştireç
E Nötr uyarıcı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Pavlov'un deneyinde et, köpeğin doğal olarak salya salgılamasına neden olan bir uyarıcıdır. Bu nedenle et, koşulsuz uyarıcı olarak adlandırılır çünkü öğrenilmemiş, doğuştan gelen bir tepkiye yol açar. Koşulsuz uyarıcılar, herhangi bir koşullanma süreci gerektirmeden otomatik olarak tepki oluşturur.
Soru 20 · Öğrenme Kuramları
Gestalt kuramına göre 'aha anı' (insight) yaşanması için aşağıdakilerden hangisi gereklidir?
A Otomatikleşmiş davranış kalıpları geliştirmek
B Model alınacak birini gözlemlemek
C Dışsal ödüller almak
D Tekrarlı alıştırmalar yapmak
E Problemle ilgili parçalar arasındaki ilişkiyi görmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Gestalt kuramında 'aha anı', problemin parçaları arasındaki ilişkinin ani kavranmasıdır. Bu, tekrardan ziyade bütünsel algıyla ilgilidir. Diğer seçenekler davranışçı veya sosyal öğrenme kuramlarına aittir.
Soru 21 · Öğrenme Kuramları
Bir lise öğrencisi olan Elif, matematik sınavından düşük not almasına rağmen öğretmeninin "Bu konuda daha çok çalışarak başarabileceğine inanıyorum" demesi üzerine kendine olan güveni artmış ve bir sonraki sınavda daha yüksek not almıştır. Bandura'nın sosyal-bilişsel öğrenme kuramına göre, Elif'in bu durumu aşağıdaki kavramlardan hangisi ile en iyi açıklanır?
A Dolaylı pekiştirme
B Karşılıklı belirleyicilik
C Öz-yeterlik inancı
D Öz-düzenleme becerisi
E Model alma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Bandura'ya göre öz-yeterlik, bireyin bir işi başarma konusunda kendi yeteneklerine olan inancıdır. Öğretmenin sözel teşviki, Elif'in öz-yeterlik inancını artırarak performansının yükselmesine yol açmıştır. Diğer seçenekler bu durumu doğrudan açıklamaz.
Soru 22 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Öğrencilerine okuma alışkanlığı kazandırmak isteyen bir öğretmen, aşağıdaki yöntemlerden hangisini kullanırsa bu amacına en uygun yaklaşımı sergilemiş olur?
A Okunan kitapların özetlerini yazdırmak
B Kitap okumayan öğrencilere ceza vermek
C Haftalık kitap okuma sayfa sayısı hedefi belirlemek
D Öğrencilere yaş ve ilgi alanlarına uygun kitaplar önermek
E Sadece klasik eserlerin okunmasını zorunlu kılmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Okuma alışkanlığı kazandırmada en etkili yöntem, öğrencilerin ilgi ve seviyelerine uygun kitaplarla bu sürece adım atmalarını sağlamaktır. Diğer seçenekler ya zorlayıcı ya da motivasyon kırıcıdır.
Soru 23 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Bir öğretmen, öğrencilerine 'Hayvanat Bahçesi Gezisi' konulu bir resim çizdirir. Ardından her öğrenciden çizdiği resimdeki hayvanları ve yaptıkları işleri anlatan kısa bir hikaye yazmasını ister. Öğretmenin bu etkinlikteki temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A Grup çalışması becerisini kazandırmak
B Görsel okuma becerisini geliştirmek
C El-göz koordinasyonunu geliştirmek
D Yazılı anlatımda olay örgüsü oluşturmayı sağlamak
E Hayvanları tanıtmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Öğrenciler resimlerine dayalı bir hikaye yazarken olayları sıralamalı ve bir olay örgüsü oluşturmalıdır. Bu etkinlik, yazılı anlatımda mantıklı bir sıra oluşturma becerisini hedefler.
Soru 24 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Bir okul öncesi öğretmeni, çocuklara 'Kırmızı Başlıklı Kız' hikâyesini okuduktan sonra 'Sizce kurdun yerinde olsaydınız ne yapardınız?' diye sorar. Bu sorunun temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A Hikâyenin doğru anlaşılıp anlaşılmadığını test etmek
B Çocukların yaratıcı düşünme ve empati becerilerini geliştirmek
C Çocukların hikâyeyi ezberlemesini sağlamak
D Hikâyedeki ana karakterin davranışlarını eleştirmek
E Çocukların dinleme becerilerini ölçmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Öğretmenin bu sorusu, çocukların kendilerini başka bir karakterin yerine koyarak (empati) yaratıcı cevaplar üretmelerini hedefler. Bu, yaratıcı düşünme ve duygusal zekâyı destekleyen bir etkinliktir. Diğer seçenekler hikâyeyi ezberleme veya dinleme becerisi gibi farklı amaçlara yöneliktir.
Soru 25 · Türkçe Dil Etkinlikleri
Bir öğretmen, öğrencilerine kâğıda yazılmış heceleri birleştirerek anlamlı sözcükler oluşturma etkinliği yaptırmak istiyor. Öğretmenin, bu etkinlikle öncelikli olarak geliştirmeyi hedeflediği beceri aşağıdakilerden hangisidir?
A Dinlediğini anlama
B Sözcük dağarcığını genişletme
C Fonolojik farkındalık
D Görsel okuma
E Yazma hızını artırma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Doğru cevap C seçeneğidir. Hece birleştirme etkinliği, sesleri ve heceleri tanıma, ayırt etme ve birleştirme becerisini (fonolojik farkındalık) doğrudan geliştirir. Diğer seçenekler bu temel okuma-yazma hazırlık becerisinden farklı alanlara aittir.
Soru 26 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir edebiyat öğretmeni, öğrencilerin şiir yorumlama becerisini ölçmek amacıyla 20 maddelik bir test hazırlamıştır. Testin madde analizi sonucunda 8. maddenin madde güçlük indeksi (p) 0,85 ve madde ayırt edicilik indeksi (d) 0,18 olarak hesaplanmıştır. Bu madde ile ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi doğrudur?
A Madde orta güçlükte olduğu için testin ayırt ediciliğine katkısı sınırlıdır ancak tamamen çıkarılmamalıdır.
B Madde güçlük indeksi 0,85 olan bir madde mutlaka yüksek ayırt edicilik gösterir, bu nedenle testte kalması uygundur.
C Madde çok zor olduğundan üst gruptaki öğrenciler bile doğru cevaplayamamış, bu nedenle çıkarılmalıdır.
D Madde yüksek güçlük ve yüksek ayırt edicilik gösterdiğinden testte kalması testin güvenirliğini artırır.
E Madde her öğrenci tarafından kolaylıkla cevaplanabilse de düşük ayırt ediciliği nedeniyle testten çıkarılmalıdır.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Madde güçlük indeksi 0,85 ise madde kolaydır (0,80 üzeri kolay kabul edilir). Ayırt edicilik indeksi 0,18 ise düşüktür (0,20 altı zayıf ayırt edicilik). Kolay ve ayırt ediciliği düşük maddeler testin genel ayırt ediciliğini düşürür ve genellikle testten çıkarılması önerilir. Bu nedenle doğru yargı A seçeneğidir.
Soru 27 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir öğretmen, öğrencilerin bir ünite boyunca öğrenme eksikliklerini belirlemek ve dönüt sağlamak amacıyla kısa sınavlar uygulamaktadır. Bu sınavlar aşağıdaki değerlendirme türlerinden hangisine örnektir?
A Biçimlendirici değerlendirme
B Norm dayanaklı değerlendirme
C Özetleyici değerlendirme
D Düzey belirleyici değerlendirme
E Tanılayıcı değerlendirme
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Öğrenme süreci boyunca eksiklikleri belirlemek ve dönüt sağlamak amacıyla yapılan değerlendirme biçimlendirici değerlendirmedir. Tanılayıcı değerlendirme önceden var olan bilgiyi ölçer, düzey belirleyici ise genellikle dönem sonunda yapılır.
Soru 28 · Ölçme ve Değerlendirme
Bir ölçme uzmanı, öğrencilerin yazılı anlatım becerilerini değerlendirmek için bir dereceli puanlama anahtarı (rubrik) geliştirmektedir. Uzman, rubriğin geçerliğini artırmak için aşağıdaki ölçütlerden hangisini eklemelidir?
A Metnin ana fikri ve destekleyici ayrıntıları içerme düzeyi
B Yazının toplam kelime sayısı
C Yazının kağıt üzerindeki düzeni ve kenar boşlukları
D Yazının el yazısıyla mı yoksa bilgisayarla mı yazıldığı
E Kullanılan yazım hatası sayısı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Yazılı anlatım becerisinin özü, metnin yapısal ve içeriksel özellikleridir. Ana fikir ve destekleyici ayrıntılar, anlatım becerisinin doğrudan göstergesidir. Diğer seçenekler (kelime sayısı, yazım hatası, düzen, yazı türü) dolaylı veya yüzeysel ölçütlerdir; bunlar rubriğin kapsam geçerliğini düşürür.
Soru 29 · Ölçme ve Değerlendirme
Öğrencilerin dönem başındaki ve sonundaki akademik gelişimlerini karşılaştırmak amacıyla yapılan değerlendirme türü aşağıdakilerden hangisidir?
A Yerleştirme
B Düzey belirleyici
C Tanılayıcı
D Biçimlendirici
E Özetleyici
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Dönem başı ve sonu karşılaştırması, öğrencilerin belirli bir dönemde ne kadar öğrendiğini görmek için yapılan özetleyici değerlendirme kapsamındadır. Tanılayıcı değerlendirme ön bilgileri, biçimlendirici süreç içindeki eksikleri, düzey belirleyici ve yerleştirme ise farklı amaçlarla kullanılır.
Soru 30 · Oyun
Aşağıdaki oyun türlerinden hangisi, çocuğun yaratıcılığını ve hayal gücünü en fazla destekleyen özelliklere sahiptir?
A Yapılandırılmış oyunlar
B Serbest oyun
C Rekabete dayalı oyunlar
D Kurallı oyunlar
E Eğitsel oyunlar
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Serbest oyun, çocuğun kendi hayal gücüne ve yaratıcılığına göre şekillendirebildiği, kuralların ve sınırların olmadığı bir oyun türüdür. Bu nedenle yaratıcılığı en fazla destekleyen oyun türüdür.
Soru 31 · Oyun
Bir anaokulu öğretmeni, dramatik oyun alanında bir grup çocuğun oynadığını gözlemliyor. Çocuklardan biri diğerlerine roller veriyor ve oyunun akışını yönlendiriyor. Bu gözlem, aşağıdaki oyun türlerinden hangisine örnek oluşturur?
A Seyirci oyunu
B Tek başına oyun
C İşbirlikli oyun
D Birleştirici oyun
E Paralel oyun
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
İşbirlikli oyun, çocukların ortak bir hedef doğrultusunda roller üstlenerek organize bir şekilde oynadıkları oyun türüdür. Soruda çocuğun rol dağıtması ve oyunu yönlendirmesi bu türün belirgin özelliğidir.
Soru 32 · Oyun
Vygotsky'nin oyun kuramına göre aşağıdaki ifadelerden hangisi doğrudur?
A Oyun, çocuğun yakınsal gelişim alanını genişletir
B Oyun, çocuğun gerçeklikten kaçışını sağlar
C Oyun, sadece fiziksel gelişime katkı sağlar
D Oyun, çocuğun hayal gücünü sınırlandırır
E Oyun, çocuğun bilişsel gelişimini yavaşlatır
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Vygotsky'ye göre oyun, çocuğun yakınsal gelişim alanını genişleterek yetişkinlerin rehberliği olmadan yapamayacağı becerileri kazanmasını sağlar. Oyun çocuğun bilişsel, sosyal ve duygusal gelişimine katkıda bulunur.
Soru 33 · Oyun
5 yaşındaki bir çocuk, legolarla kule yaparken "En yüksek kule benimki olacak!" diyerek arkadaşlarıyla yarışıyor. Bu davranış hangi oyun evresine örnektir?
A Paralel oyun
B Yalnız oyun
C Koşulsuz oyun
D Rekabet içeren oyun
E İş birliğine dayalı oyun
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Rekabet içeren oyun, çocukların belirli bir hedefe (örn. en yüksek kule) ulaşmak için yarıştığı evredir. Diğer seçeneklerde iş birliği, yalnızlık veya kuralsızlık öne çıkar; bu senaryoda ise rekabet vurgulanmıştır.
Soru 34 · Fen ve Matematik
Bir öğrenci, eşit kütleli X ve Y cisimlerinin sıcaklıklarını 10°C artırmak için gerekli ısı miktarlarını ölçüyor. X cismi için 400 J, Y cismi için 600 J ısı gerektiği görülüyor. Buna göre X ve Y cisimlerinin özısıları (c) arasındaki ilişki nedir?
A Özısı kütleye bağlı olduğundan karşılaştırılamaz
B cX > cY
C cX = cY
D Verilenler yetersizdir
E cX < cY
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Q = m·c·ΔT formülünde m ve ΔT eşit olduğundan, daha fazla ısı gerektiren Y cisminin özısısı (cY) daha büyüktür. 600 J > 400 J olduğuna göre cX < cY olmalıdır.
Soru 35 · Fen ve Matematik
Kütlesi 240 g, hacmi 300 cm³ olan bir cisim suya bırakılıyor. Suyun yoğunluğu 1 g/cm³ olduğuna göre cisim için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?
A Cisim suyun tam ortasında sabit kalır.
B Cisim su yüzeyinde yüzer.
C Cisim suda askıda kalır.
D Cisim suyun dibine çöker.
E Cisim suya batar.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Cismin yoğunluğu kütle/hacim = 240/300 = 0,8 g/cm³ olur. Bu değer suyun yoğunluğundan (1 g/cm³) küçük olduğu için cisim su yüzeyinde yüzer.
Soru 36 · Fen ve Matematik
Aşağıdakilerden hangisi elektrik devrelerinde direnci artıran bir faktördür?
A İletkenin sıcaklığının azalması
B İletkenin kesit alanının artması
C İletkenin uzunluğunun artması
D İletkenin cinsinin altından bakıra değişmesi
E İletkenin iletkenlik katsayısının artması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Direnç, iletkenin uzunluğuyla doğru, kesit alanıyla ters orantılıdır. Uzunluk artarsa direnç artar. Diğer seçenekler direnci azaltan faktörlerdir.
Soru 37 · Fen ve Matematik
Bir dik üçgenin hipotenüsü 10 cm ve bir dik kenarı 6 cm ise, diğer dik kenarın uzunluğu kaç cm'dir?
A 4
B 12
C 14
D 8
E 5
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Pisagor teoremine göre: hipotenüs² = dik kenar₁² + dik kenar₂². 10² = 6² + x² → 100 = 36 + x² → x² = 64 → x = 8 cm. C seçeneği doğrudur.
Soru 38 · Özel Eğitim
Zihinsel yetersizliği olan bir öğrenciye para kullanma becerisi öğretilirken aşağıdaki aşamalardan hangisi ilk sırada yer almalıdır?
A Birikim yapma alışkanlığı kazandırma
B Verilen ürünün fiyatını okuma
C Farklı para birimlerini tanıma ve ayırt etme
D Para üstü hesaplama
E Market alışverişinde kasiyere ödeme yapma
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: C
Beceri öğretiminde 'küçük adımlar ilkesi' gereği temel basamak (para tanıma) önce öğretilir. Diğer seçenekler daha karmaşık süreçlerdir ve ön koşul becerilerin kazanılması gerekir. Aşamalı öğretim, zihinsel yetersizliği olan bireylerde etkilidir.
Soru 39 · Özel Eğitim
Özel öğrenme güçlüğü olan bir öğrenci, ders sırasında sık sık parmak kaldırmadan konuşmaktadır. Öğretmenin bu davranışı azaltmak için uygulayacağı en etkili yöntem aşağıdakilerden hangisidir?
A Parmak kaldırmadan konuştuğunda görmezden gelmek, parmak kaldırarak konuştuğunda pekiştirmek
B Öğrenciyi sınıftan çıkarmak
C Öğrenciye söz hakkı vermemek
D Ailesiyle görüşerek ceza uygulanmasını istemek
E Öğrenciyi arkadaşlarının önünde uyarmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Ayrımlı pekiştirme (DRI) yöntemiyle istenmeyen davranış sönümlenir, istenen davranış pekiştirilir. Diğer seçenekler ceza veya dışlamaya dayanır; özel öğrenme güçlüğü olan öğrencilerde olumsuz sonuçlar doğurabilir.
Soru 40 · Özel Eğitim
Kaynaştırma eğitimine devam eden hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan bir öğrenci, sınıfta öğretmenine sıra beklemeden yanıt vermekte ve arkadaşlarının sözünü kesmektedir. Öğretmenin bu davranışı azaltmak için uygulayacağı en uygun önleme stratejisi aşağıdakilerden hangisidir?
A Dersin başında söz almak için el kaldırma kuralını hatırlatan görsel bir ipucu kullanmak
B Öğrenciyi sözlü olarak uyarmak ve davranışının yanlış olduğunu açıklamak
C Öğrenciyi söz kesmediği zamanlarda sözel övgüyle pekiştirmek
D Arkadaşlarının öğrenciye söz kesmesi durumunda müdahale etmesini istemek
E Her söz kesme davranışından sonra öğrenciyi sınıftan çıkarmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Önleme stratejileri, istenmeyen davranış ortaya çıkmadan önce uygulanan düzenlemelerdir. Görsel ipuçları (el kaldırma kartı, sembol) hafif düzeyde zihinsel yetersizliği olan öğrencilere kuralı hatırlatmada etkilidir. Diğer seçenekler tepkisel stratejilerdir veya öğrencinin anlık özdenetimini hedef almaz.
Soru 41 · Özel Eğitim
Kaynaştırma eğitiminde 'destek eğitim odası' uygulamasının temel amacı nedir?
A Öğrencinin akranlarıyla hiçbir etkileşim kurmadan eğitim görmesini sağlamak.
B Öğrencinin özel gereksinimlerine yönelik bireysel veya küçük grup eğitimi sunmak.
C Öğrencinin normal sınıftan tamamen izole edilerek eğitim almasını sağlamak.
D Öğrencinin sadece akademik derslerde destek almasını sağlamak.
E Öğrencinin ailesinin sınıf içi etkinliklere katılımını zorunlu kılmak.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Destek eğitim odasının temel amacı, kaynaştırma öğrencisinin özel gereksinimlerini karşılamak için bireysel veya küçük grup eğitimi sunmaktır. Bu uygulama, öğrencinin akranlarıyla birlikte olduğu normal sınıf ortamında eksiklerini tamamlamayı hedefler. MEB müfredatına göre bu odalar, öğrencinin akademik ve sosyal becerilerini desteklemek için tasarlanmıştır.
Soru 42 · Sanat Müzik Drama
Okul öncesi müzik eğitiminde öğretmen, çocuklara "Küçük Kurbağa" adlı bir şarkıyı öğretirken şarkının sözlerine uygun basit hareketler (zıplama, el çırpma, eğilme) yaptırıyor. Bu etkinlikle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi yanlıştır?
A Çocukların ritim duygusunu geliştirmek için sadece beden perküsyonu yöntemini kullanır.
B Çocukların sözel ifade becerileri ile motor becerileri arasında bağlantı kurmasına yardımcı olur.
C Çocukların şarkının melodisini ezberlemesini kolaylaştırarak müzikal hafızayı güçlendirir.
D Çocukların dikkat süresini artırmaya ve yönergeleri takip etme becerisini desteklemeye katkı sağlar.
E Çocukların sosyal etkileşimini artırarak grup içinde uyumlu hareket etmeyi öğretir.
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Soruda anlatılan etkinlik, şarkı söyleme ve hareketi birleştiren 'hareketli şarkı' etkinliğidir. Bu etkinlik ritim duygusunu geliştirebilir ancak bunu yalnızca beden perküsyonu yöntemiyle yapmaz; şarkının sözlerine uygun hareketler (zıplama, eğilme gibi) de kullanılır. 'Sadece beden perküsyonu' ifadesi daraltıcı ve yanlıştır. Diğer seçenekler etkinliğin olası faydalarını doğru şekilde yansıtmaktadır.
Soru 43 · Sanat Müzik Drama
Drama dersinde öğrenciler, bir doğaçlama çalışması sırasında "bir markette alışveriş yapan müşteri" rolüne giriyorlar. Bu etkinlikte öğretmenin öğrencilere verdiği yönerge "Karşınızdaki kişiyle göz teması kurarak, duygularınızı beden dilinizle ifade edin" şeklindedir. Bu yönergenin doğaçlama çalışmasındaki temel işlevi aşağıdakilerden hangisidir?
A Öğrencilerin birbirleriyle rekabet etmesini teşvik etmek
B Öğrencilerin sahne dekorunu kullanma becerisini artırmak
C Öğrencilerin oyunun metnine sadık kalmasını sağlamak
D Öğrencilerin rolün gerektirdiği diyalogları ezberlemesini sağlamak
E Öğrencilerin sözel olmayan iletişim becerilerini geliştirmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Doğaçlamada göz teması ve beden dili, sözel olmayan iletişimin önemli unsurlarıdır. Öğretmenin yönergesi bu beceriyi geliştirmeye yöneliktir. Diğer seçenekler doğaçlamanın doğasına aykırıdır (ezber, dekor, rekabet, metne bağlılık doğaçlamada öncelikli değildir).
Soru 44 · Sanat Müzik Drama
Émile Jaques-Dalcroze'un müzik eğitimi yönteminde 'eurhythmics' olarak adlandırılan çalışmaların temel amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A Müzik tarihi bilgisi vermek
B Ritim duygusunu beden hareketleriyle geliştirmek
C Çalgı çalmayı öğretmek
D Şarkı söyleme becerisini artırmak
E Müzik teorisini ezberletmek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Dalcroze yönteminin üç ana bileşeninden biri olan eurhythmics, müzik ritimlerinin beden hareketleriyle ifade edilmesini sağlayarak ritim duygusunu ve müzikal farkındalığı geliştirmeyi hedefler. Diğer seçenekler yöntemin diğer bileşenleri (solfej, doğaçlama) veya genel müzik eğitimi amaçlarıdır.
Soru 45 · Sanat Müzik Drama
Drama etkinliklerinde 'rol kartları'nın kullanım amacı aşağıdakilerden hangisidir?
A Oyunun sonucunu önceden belirlemek
B Öğrencilere karakter analizi yapma ve empati kurma fırsatı vermek
C Sadece kostüm tasarımına odaklanmak
D Öğrencilerin yaratıcılığını kısıtlamak
E Katılımcılara hazır metinler sunarak doğaçlama yapmalarını engellemek
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Rol kartları, öğrencilerin karakterin özelliklerini anlamasına ve onun yerine kendini koyarak yaratıcı drama sürecine katılmasına yardımcı olur. Diğer seçenekler drama eğitiminin temel ilkeleriyle çelişir.
Soru 46 · Anne Baba Eğitimi
Aile katılım etkinliklerinin temel amacı nedir?
A Öğretmenlerin velileri gözlemlemesine fırsat vermek
B Çocukların aileleriyle daha çok vakit geçirmesini sağlamak
C Ebeveynlerin akademik bilgilerini tazelemesini sağlamak
D Okul-aile iş birliğini güçlendirerek çocuğun gelişimini desteklemek
E Okulun fiziki imkânlarını tanıtmak
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Aile katılımı, çocuğun eğitiminde tutarlılık sağlamak için okul-aile ortaklığını esas alır. Diğer seçenekler (B-E) sürecin yan faydaları olabilir ancak temel amaç değildir.
Soru 47 · Anne Baba Eğitimi
Bir aile eğitimi programında, ebeveynlere çocuklarının mizaç özelliklerine (hareketlilik, duyarlılık, uyum gibi) göre farklı disiplin yöntemleri uygulamaları gerektiği vurgulanmaktadır. Bu programın teorik temeli aşağıdakilerden hangisine dayanmaktadır?
A Mizaç temelli ebeveynlik yaklaşımı
B Sosyal öğrenme teorisi
C Ekolojik sistem teorisi
D Bilişsel gelişim teorisi
E Bağlanma teorisi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Programda çocukların mizaç özelliklerine göre ebeveynlik uygulamalarının farklılaştırılması gerektiği belirtilmektedir. Bu yaklaşım, Thomas ve Chess'in mizaç çalışmalarına dayanan mizaç temelli ebeveynliktir. Bağlanma teorisi duygusal bağa, sosyal öğrenme teorisi model almaya, bilişsel gelişim teorisi zihinsel süreçlere, ekolojik sistem teorisi ise çevresel sistemlere odaklanır.
Soru 48 · Anne Baba Eğitimi
Bir anne, 8 yaşındaki çocuğu okuldan eve gelince çantasını toplamadığı için ona "Yine her şeyi dağıttın, ne kadar dağınıksın!" demek yerine "Odanın dağınık olduğunu görüyorum, oyuncaklarını toplamanı bekliyorum." şeklinde bir ifade kullanmaktadır. Bu yaklaşım aşağıdaki iletişim becerilerinden hangisine örnektir?
A Empatik dinleme
B Sen dili kullanımı
C Yargılayıcı ifade
D Aktif dinleme
E Ben dili kullanımı
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: E
Ben dili, kişinin kendi duygu ve düşüncelerini ifade ederken karşısındakini suçlamadan, gözlem ve beklentisini belirttiği bir iletişim biçimidir. Annenin ifadesi, çocuğun davranışını yargılamadan kendi gözlemini ve beklentisini dile getirdiği için ben dili kullanımına örnektir. Empatik dinleme ve aktif dinleme farklı becerilerdir; sen dili ise suçlayıcıdır.
Soru 49 · Materyal Geliştirme
Materyal geliştirme sürecinde, çocukların yaş ve gelişim özelliklerine uygunluk kadar materyalin güvenliği de önemlidir. Aşağıdakilerden hangisi, okul öncesi dönem çocukları için hazırlanan bir materyalde bulunması gereken güvenlik özelliklerinden biri değildir?
A Materyalin su geçirmez olması
B Toksik olmayan boyaların kullanılması
C Parçaların çocuğun ağzına giremeyecek büyüklükte olması
D Küçük parçaların sabitlenmiş olması
E Keskin kenarların olmaması
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: A
Su geçirmezlik, materyalin dayanıklılığı veya hijyeni için faydalı olabilir ancak temel bir güvenlik özelliği değildir. Keskin kenarlar, küçük parçalar, toksik olmayan boyalar ve boğulma riskine karşı boyut ise güvenlik açısından zorunludur.
Soru 50 · Materyal Geliştirme
Bir İngilizce öğretmeni, öğrencilerin kelime dağarcığını geliştirmek için en etkili materyali seçmek istiyor. Hangisi bu amaca en uygun seçenektir?
A Okuma parçalarındaki bilinmeyen kelimelerin listelenmesi
B Gramer alıştırmaları
C Sadece sözlük kullanımı
D Kelime kartları ve etkileşimli oyunlar
E Öğrencilerin kelimeleri ezberlemesi için yazılı ödevler
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: D
Kelime kartları ve etkileşimli oyunlar, öğrencilerin kelimeleri eğlenceli ve etkileşimli bir şekilde öğrenmelerini sağlar. Diğer seçenekler bu amaca ulaşmada daha pasif ve etkisizdir.
Soru 51 · Materyal Geliştirme
Bir Türkçe öğretmeni, öğrencilerinin yazım kurallarını pekiştirmek için etkileşimli bir materyal tasarlamak istiyor. Bu materyalin en temel özelliği aşağıdakilerden hangisi olmalıdır?
A Sadece doğru örneklerle dolu bir referans listesi sunması
B Öğrencilerin hatalarını anında düzeltip geri bildirim veren bir yapıya sahip olması
C Yazım kurallarını şarkılar yoluyla öğreten bir yapıda olması
D Öğrencilerin yalnızca bireysel çalışmasına uygun olması
E Karmaşık dil bilgisi kurallarını detaylı açıklayan metinler içermesi
Cevabı ve çözümü göster
Doğru cevap: B
Etkileşimli materyallerin en önemli özelliği, öğrencilere anında geri bildirim vermesidir. Bu sayede öğrenci hatalarını görerek düzeltme fırsatı bulur. Diğer seçenekler ya pasif öğrenme sağlar ya da materyalin etkileşimli olma özelliğini karşılamaz.